Sağlık personelinin aile planlaması yöntemlerini tercih nedenleri

Aile planlaması, ailelerin ekonomik olanaklarına ve kişisel isteklerine göre istedikleri sayıda, istedikleri zamanda ve sağlıklı aralıklarla, bakabilecekleri kadar çocuk sahibi olmaları demektir. Aile planlamasının esas hedefi anne ve çocukların sağlıklarını korumak ve sağlık düzeylerini yükseltmektir. Yapılan çalışmalar ve düzenlemelerle kazanılan haklar sonucunda, çalışma yaşamı içine giren kadın sayısı gün geçtikçe artmıştır.Ülkemizde çalışan kadınların büyük bir çoğunluğu ekonomik zorunluluklar nedeniyle, aile geçindirmek veya aile bütçesine katkıda bulunmak amacıyla çalışmaktadır. Kadının statüsü ve üreme sağlığıyla ilişkisi son yıllarda daha tartışılır olmuştur. Araştırmalar kadın eğitiminin ve kadının para getiren bir işte çalışmasının üreme sağlığını olumlu etkilediğini göstermektedir.Bu tanımlayıcı araştırma Afyonkarahisar il merkezinde yaşayan, 171 sağlık personelinin hangi aile planlaması yöntemlerini tercih ettiklerini ve tercih etme sebeplerini belirlemek amacıyla yapılmıştır.Araştırmada veri toplama aracı olarak 27 sorudan oluşan anket formu kullanılmıştır. Anket formunda demografik özellikler, kadınların doğurganlık öyküleri, kullandığı kontraseptif yöntemler ve tercih nedenleri ile ilgili sorular yer almaktadır.Veriler anket formu aracılığı ile toplanmış istatistiksel analizinde ki kare ve anova testi kullanılmıştır. İstatistik anlamlılık p<0,05 kabul edilmiştir.Yaş ortalaması 33,13±5,61 olan sağlık personelinin %90,5'i modern, %9,5'i geleneksel aile planlaması yöntemi kullandığı belirlenmiştir. Kadınlar arasında en çok tercih edilen modern yöntem %37,4 ile kondom ve %32,7 ile RİA bulunmuştur. En fazla tercih edilen geleneksel yöntem ise %9,5 ile geri çekmedir.Kadınların eğitim düzeyi yükseldikçe modern yöntem kullanımı artmıştır. Ayrıca sağlık personeli olmanın da kadınlarda modern yöntem tercih edilmesinde bir faktör olduğu belirlenmiştir.Bu çalışmada herhangi bir AP yöntem kullanan kadınların büyük çoğunluğunun modern AP yöntemlerini tercih ettiği, geleneksel AP yöntemi kullanan kadınların ise daha çok geri çekme yöntemini kullandıkları saptanmıştır. Kadınların yöntem seçiminde eğitim, yaş ve eşlerinin önemli birer belirleyici olduğu belirlenmiştir.Anahtar kelimeler: Aile planlaması, sağlık personeli, tercih nedenleri