Sakaryada bulunan atık su arıtma tesislerinin mikroheslerle kendi elektrik enerjilerini üretme potansiyellerinin incelenmesi

2017 yılında Çevre ve Şehircilik Bakanlığı koordinasyonunda, sürdürülebilir kalkınma ilkeleri çerçevesinde, israfın önlenmesini, atık oluşumunu minimize hale getirmek, kaynakların daha verimli kullanılmasını sağlamak, geleceğimiz olan çocuklarımıza daha temiz ve yaşanabilir bir çevre bırakmak için Türkiyede Sıfır Atık Projesi başlatılmıştır. Çevrenin korunmasına yönelik yasal mevzuatlar gereği sanayi tesisleri üretim proseslerinde değişik amaçlar için kullandıkları atık suları, belediyelerde su ve kanalizasyon hattından topladıkları atık suları dış ortama deşarj ederken belirli standartları sağlayıp dış ortama deşarj etmek zorundadırlar. Sanayi tesisleri prosesleri sonucunda oluşan atık suları belediyelerde su ve kanalizasyon hattından topladıkları atık suları da arıtıp dış ortama vermek için arıtma tesisleri kurmaktadır. Bu çalışmada sıfır atık felsefesinden hareketle Sakaryada bulunan atık su arıtma tesislerinin arıtma işlemi için tükettikleri elektriğin bir kısmının yine bu arıtma tesislerinin çıkışlarına kurabilecekleri yenilenebilir bir enerji türü olan mikro hidroelektrik santralleri vasıtasıyla karşılama potansiyelleri araştırılmıştır. Sakarya ilinde bulunan atık su bilgi sistemine kaydı bulunan atık su arıtma tesisleri tespit edilmiştir. Bu arıtma tesislerinin debileri tablo halinde sunulmuştur. Daha sonra debileri çok düşük olan/yada deşarjları sürekli olmayan atık su arıtma tesisleri elemine edilmiştir. Debileri ve elektrik tüketimleri fazla olan atık su arıtma tesislerinin 2015-2019 yılları arasına ait aylık elektrik tüketimleri tablo ve grafikler halinde verilmiştir. Elektrik tüketimleri fazla olan il/ilçe atık su arıtma tesislerinin tam kapsaiteyle çalışmadığı zamanlar elektriğin pahalı olduğu dilimlerdeki tüketimin gündüz ve gece saatlerine kaydırılması durumu incelenip ve tasarruf edilecek elektrik tüketim bedeli miktarları hesaplanmıştır. Son olarak debileri ve elektrik tüketimleri fazla olan sakarya il/ilçe atıksu arıtma tesislerinin çıkışlarına mikrohes kurulma potansiyelleri incelenmiş, Karaman atık su arıtma tesisi özelinde kurulabilek mikrohes yatırımı yapılabilirlik hesaplama yöntemleri olan geri ödeme süresi metodu, iç karlılık yöntemi ve bugünkü değer metodu ile analiz edilmiştir. Araştırmada şehir atık su arıtma tesislerinin tam kapasite ile çalışmadığı zamanlar da arıtmanın elektrik tüketim bedellerini azaltacak şekilde gece işletilmesi durumunda elektrik gideri tasarrufu sağlayacağı, debisi ve kot farkı uygun olan Karaman Atık Su Arıtma tesisine mikrohes yatırımının yapılabilir olduğu sonucuna varılmıştır.