Sıçanlarda açlık ve açlık sonrası doyurulma koşullarında mide dokusunun nesfatin-1 immün reaktivitesinin belirlenmesi

Nesfatin-1, Oh-I ve Shimizu tarafından 2006 yılında keşfedilen ve büyük oranda mide ile hipotalamusdan salgılanan yeni bir anoreksijenik peptiddir. Nesfatin-1 iştah regülasyonu, açlık tokluk döngüsünün çevrimi, enerji homeostazisinden sorumlu gibi görünmektedir. Bu çalışmada sıçanlarda açlık ve açlık sonrası doyurulma koşullarında mide dokusunun nesfatin-1 immün reaktivitesinin belirlenmesi amaçlandı. Çalışmada 24 adet 12 haftalık, Wistar-Albino cinsi erişkin erkek sıçan kullanıldı. Sıçanlar 4 gruba ayrıldı. Grup I; kontrol, normal olarak beslenen, Grup II; beş gün boyunca sadece su verilerek aç bırakılan, Grup III; beş gün sadece su verilerek açlığı takiben beş gün doyurulan, Grup IV; beş gün sadece su verilerek açlığı takiben yedi gün doyurulan sıçanlardan oluşturuldu. Deney sonunda sıçanlara anestezi altında dekapitasyon yapıldı ve mide dokuları separe edildi. Dokular parafin bloklara gömüldü ve nesfatin-1 için immünhistokimyasal boyama prosedürü uygulandı. Beş gün aç bırakılan sıçanların mide dokusunda yüzey epitelinin dejenere olduğu, bütünlüğünün bozulduğu, yer yer parçalanmalar ve kopmalarla birlikte dökülmelerin meydana geldiği, müköz ve oksintik bezlerin lümenlerinde ileri derecede genişlemeler ve köpüksü görünümün ortaya çıktığı, ayrıca bezlerin tabanında lökosit infiltrasyonu başladığı, oksintik bölgedeki hücrelerde apoptozis ve piknotik çekirdekli parietal hücrelerin varlığının tespit edildiği sahalar gözlendi. Açlık grubunda yüzey müköz hücreleri ve boyun müköz hücreleri daha yoğun PAS (+) olarak boyandı. Ancak doyurulma ile birlikte PAS(+) boyanma şiddetinde azalma görüldü. Beş gün doyurulma sonrası grupta açlıktan farklı olarak lamina propriada bağ dokusunun artış gösterdiği alanlar ve genişlemiş bez alanlarının etrafında artmış hücresel görünüm (mononükleer hücreler) saptandı. Doyurulma süresinin artışına (beş ve yedi günlük doyurulma) paralel olarak mide dokusu kontrole benzer görünüm kazandı. Beş gün açlık sonrasında nesfatin-1 immün pozitif hücre sayısı kontrollere göre anlamlı bir şekilde (yaklaşık iki kat) artmıştı. Açlık sonrası doyurulma ile birlikte immün reaktivite gösteren hücre sayısı progresif biçimde azalarak kontrole yakın değerlerde saptandı. Sonuç olarak açlık ve açlık sonrası doyurulma koşulları (tokluk) nesfatin-1 immün reaktivitesinde değişiklikliklere yol açmaktadır. Açlık durumunda mide dokusunun nesfatin-1 immün reaktivite yanıtı açlık süresine bağlı olarak değişmektedir. Anahtar Kelimeler: Mide, Nesfatin-1, Açlık, İmmünhistokimya.