Seçilen mantar izolatlarından proteaz enziminin izolasyonu, saflaştırılması ve fotostimülasyonu

Proteaz enzimleri, proteinlerdeki peptit bağlarını hidrolize edebilme yetenekleri sayesinde biyoteknoloji ve endüstride hayati bir rol oynamaktadır. Özellikle mantarlardan elde edilen mikrobiyal proteazlar, kolay kültürlenebilirlikleri, yüksek verimlilikleri ve ekstrem koşullara karşı dayanıklılıkları nedeniyle tercih edilmektedir. Mantar kökenli proteazların önemine rağmen, farklı mantar suşlarının üretim kapasiteleri ve çevresel etkenlere, özellikle fotouyarım ve değişen besin koşullarına verdikleri tepkiler hakkında sınırlı veri bulunmaktadır. Bu faktörlerin proteaz verimini nasıl etkilediğini anlamak, endüstriyel ölçekte enzim üretiminin optimize edilmesi açısından kritik öneme sahiptir. Bu çalışma, seçilen mantar izolatlarından proteaz enzimini izole etmek, saflaştırmak ve fotouyarıma tabi tutmayı amaçlamıştır. Ayrıca bu izolatların proteaz aktiviteleri, pH ve sıcaklık stabiliteleri ile farklı karbon kaynakları ve ışık dalga boylarının enzim verimliliği üzerindeki etkileri değerlendirilmiştir. Mısır'ın beş farklı bölgesinden toplam 35 toprak örneği toplanmış, mantar türleri izole edilip tanımlanmış ve proteaz aktivitesi açısından taranmıştır. Enzim aktivitesi; farklı inkübasyon süreleri, pH seviyeleri, sıcaklıklar, karbon kaynakları ve ışık maruziyetleri altında ölçülmüş; verimlilik, enzim birimleri (U/ml) ile değerlendirilmiştir. Beş mantar türü tanımlanmış olup, Trichoderma viridi, çoğu koşulda en yüksek enzim aktivitesi ve stabilitesini göstermiştir. Dextroz ve kırmızı ışık, enzim üretimini önemli ölçüde artırmıştır. Optimum sıcaklık ve pH türlere göre değişiklik gösterirken, 90°C üzerindeki sıcaklıklarda enzim sentezinin azaldığı gözlemlenmiştir. Bu çalışma, mantar kökenli proteaz üretiminin çevresel ve besinsel açıdan optimize edilmesine dair kapsamlı veriler sunmakta ve T. viridi türünü fotouyarılmış koşullar altında endüstriyel enzim sentezi için umut verici bir aday olarak önermektedir.