Seramidaz inhibisyonunun potansiyel terapötik hedef olarak kanser hücrelerinde incelenmesi

Kanser hücreleri, kontrollü bir şekilde bölünme yeteneklerinin kontrolünü kaybetmiş düzensiz bir şekilde bölünen, büyüyen hücrelerdir. Normal hücreler kontrollü bir şekilde büyür, bölünür ve ölürler ancak kanserli hücreler normal hücrelerden farklıdır ve tehlikelidir. Kanser, kalp damar hastalıklarından sonra Dünya'da ve ülkemizde görülme sıklığı olarak ikinci sırada yer almaktadır. Her yıl dünya çapında 8 milyondan fazla insan çeşitli kanser türlerinden dolayı ölmektedir. Bu nedenle kanser ciddi bir sağlık sorunu haline gelmiştir. Akciğer kanseri, görülme sıklığı açısından kanser türleri arasında ilk sırada yer almaktadır. Akciğer kanser hücrelerinin; böbrek üstü bezleri, karaciğer, kemik ve beyin gibi çok farklı organlara metastaz yapabilme kabiliyetinden dolayı öldürücülüğü yüksek bir kanser türüdür. Son yıllardaki akciğer kanseri tedavisindeki gelişmelere rağmen tam yanıt veren bir tedaviye ulaşılamadığı bilinmektedir. Bu nedenle, akciğer kanserini tedavi etmek ve hastaların tedavi sürecindeki yaşam kalitesini iyileştirmek için güvenli ve etkili ilaçların geliştirilmesine yüksek seviyede ihtiyaç duyulmaktadır. ARN14974 (BOC) bir seramidaz inhibitörü olup hücrede seramid birikimine yol açarak hücreyi apoptoza sürüklemektedir. Seramid, apoptozun indüklenmesinde rol oynayan önemli bir sfingolipittir. Asit seramidaz, seramidin sfingozin ve yağ asidine hidrolizini katalize eden bir enzimdir. Asit seramidaz inhibisyonu, normal ve neoplastik kanser hücrelerinin hem büyümesini hem de hayatta kalmasını etkileyerek hücrenin çoğalma ve ölümü arasındaki dengeyi etkilediği bilinmektedir. Çalışmamızda, bir seramidaz inhibitörü olan ARN14974 maddesinin küçük hücreli dışı akciğer kanseri hücreleri (A549) ve sağlıklı epitelyal akciğer hücreleri (Beas-2B) üzerindeki sitotoksik, anti-proliferatif ve apoptotik etkilerinin karşılaştırmalı olarak analiz edilmesi amaçlanmıştır. Bir diğer amacımız ise hücrenin yaşamını ve çoğalmasını sağlayan ve aynı zamanda apoptozu inhibe eden seramid-1 fosfat oluşumunu engellemek, seramidin hücre içi seviyesini arttırarak yeni ve etkili bir tedavi yaklaşımını araştırmaktır.