Serebral palsi tanısı almış çocukların annelerine uygulanan 'Yetişkinler İçin Uyarlanmış Merhamet Temelli Eğitim Programı'nın merhamet, depresyon ve psikolojik dayanıklılık üzerindeki etkisinin incelenmesi

Bu araştırmanın amacı, Serebral Palsili (SP) çocukların annelerine uygulanan Yetişkinler İçin Uyarlanmış Merhamet Temelli Eğitim Programı'nın (YİUMTEP) merhamet, depresyon ve psikolojik dayanıklılık üzerindeki etkilerinin incelenmesidir. Araştırmada karma desen yöntemi kullanılmıştır. Araştırmanın evrenini Muş ili merkez ilçesindeki rehabilitasyon merkezlerinden hizmet alan SP'li çocukların anneleri oluşturmuştur. Bu araştırmanın örneklemini oluşturan 20 SP'li çocuğun annesi seçkisiz yöntemle belirlenmiş olup, 10'u kontrol 10'u deney olmak 2 gruba ayrılmıştır. Araştırmanın nicel verileri Bireysel Tanıtım Formu, Yetişkin Merhamet Ölçeği, Burns Depresyon Ölçeği ve Yetişkinler İçin Psikolojik Dayanıklılık Ölçeği kullanılarak elde edilmiştir. Nitel veriler ise yapılandırılmamış açık uçlu görüşme yürütme ve görüşme notlarından elde edilmiştir. Nicel verilerin analizinde IBM SPSS Statistics 27 paket programı kullanılmıştır. Nitel verilerin çözümlenmesinde içerik analizi kullanılmıştır. Araştırmada; deney ve kontrol gruplarının merhamet, depresyon ve psikolojik dayanıklılık düzeyleri arasında anlamlı bir fark olmadığı tespit edilmiştir. SP'li çocukların annelerinin merhamet, depresyon ve psikolojik dayanıklılık düzeylerinin yüksek olduğu saptanmıştır. Bununla birlikte YİUMTEP'ten sonra; deney grubunun merhamet düzeyi ve merhametin alt boyutlarından davranışsal merhamet düzeylerinin ilk ve son testleri arasında anlamlı bir fark (T2>T1), aynı grupta yer alan annelerin genel depresyon düzeyinde ilk testlerin son ve izlem testleri arasında anlamlı bir fark olduğu (T1>T2, T1>T3), ayrıca depresyonun alt boyutlarından aktiviteler ve kişisel ilişkilerin ilk test ile son ve izlem testleri arasında anlamlı bir fark olduğu (T1>T2, T1>T3), duygu ve düşünceler alt boyutunda ilk ve son test arasında anlamlı bir fark olduğu (T1>T2), duygu yitimi alt boyutunda ilk ve izlem testi arasında anlamlı bir fark olduğu (T1>T3) tespit edilmiştir. Kontrol gruplarının grup içi karşılaştırılmasında anlamlı bir fark belirlenmemiştir. Araştırmada YİUMTEP'in SP'li çocukların annelerinin merhamet ve depresyon üzerinde etkili olduğu, psikolojik dayanıklılıkları üzerinde ise kısmen etkili olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Bu kapsamda YİUMTEP ve benzeri programların üniversite, Sivil Toplum Kurum/Kuruluşları (STK) ve Bakanlıklarca projelendirilip desteklenmesi önerilmektedir.