Ses kayıt stüdyosu tasarımı ve mimari akustik

Ses kayıt stüdyoları; mimari akustik, psikoakustik, elektroakustik ve teknolojinin etkileimini bünyesinde bulunduran ses prodüksiyonu mekanlarıdır. Gelimi ülkelerde, sözü geçen etkileimi oluturan her adım, ses kayıt stüdyosunun niteliini hemen hemen aynı oranda etkiler. Örnein, kayıt esnasında kullanılacak olan ekipmanların teknolojik ve teknik özellikleri, kaydedilen sesin dinlendii elektroakustik stüdyo monitörleri ve stüdyo ana hacimlerinin (kontrol odası, performans odası, izolasyon kabinleri) akustik nitelikleri kadar önemlidir ve ses kayıt stüdyolarının `baarılı' olarak nitelendirilebilmesi için bu adımların her birinin zincirin kuvvetli halkaları olmaları gerekir. Türkiye gibi gelimekte olan ülkelerde ses kayıt stüdyosu tasarımında özellikle stüdyo ekipmanlarının oldukça çoalması ve dolayısıyla fiyatlarının da kısmen hafiflemesi nedeniyle, gelimi ülkelerdeki stüdyo teknolojileri elde edilebiliyorsa da özellikle mimari akustik konusunda, gelimi ülkelerin saladıı akustik konfor koulları çounlukla salanamamaktadır. Bunun balıca nedenleri, stüdyo sahibinin mimari akustiin sonuç ürün kalitesi üzerindeki önemi konusunda yeterli bilgisinin olmaması, ülkemizde mimari akustik projelerini gerçekletirebilecek tasarımcı ve uygulamacıların azlıı ile mimari akustik ile ilgili konuların projelendirme ve uygulama giderlerinin getirdii maddi yük olarak sıralanabilir. Bu çalımada, ses kayıt stüdyosu tasarımında mimari akustiin rolü irdelenerek ülkemizde tasarımcılar, ses kayıt stüdyosu sahipleri, prodüksiyon irketleri ve kullanıcılara (teknik ekip ve müzisyenler) mimari akustik projelendirmenin, stüdyoyla ilgili dier etmenler kadar dikkate alınması gereinin daha somut olarak benimsetilmesi hedeflenmitir. Çalımanın temelini, mimari akustiin ana konuları olan gürültü denetimi ve hacim akustii oluturmu, bunun yanında ses kayıt stüdyolarının tarihsel ve teknolojik gelimelerinin de çalımaya dahil edilerek mimari akustiin rolünün daha iyi özümsenmesi amaçlanmıtır. Bu balamda, giri bölümünden hemen sonra Bölüm 2' de, müzik endüstrisi ana balıı altında ses kayıt endüstrisinin tarihsel geliimi ile müzik prodüksiyonu konularına deinilmitir. Bölüm 3' de, ses kayıt stüdyolarının tanımı, ilevi, tarihsel geliimi ile birlikte ses kayıt stüdyosu tipleri, stüdyoların ileyii ve mimari özellikleri ayrıntılı biçimde anlatılmıtır. Mimari akustik konusuna Bölüm 4' de deinilmeye balanmı ve akustik performans deerlendirme kriterleri; gürültü denetimi ve hacim akustii alt balıkları içinde sunulmutur. Ayrıca yine Bölüm 4' de, ses kayıt stüdyosu ekipmanlarının akustik performansa katkılarına da deinilmitir. Bölüm 5' de ise bir önceki bölümde deinilen akustik performans deerlendirme kriterleri temel alınarak, ses kayıt stüdyosu hacimleri için salanması gereken deerler ve bu hacimlerde yapılması gereken uygulamalar, ses kayıt stüdyolarında akustik tasarım kriterleri ve gereksinimler ana balıı içinde, yine gürültü denetimi ve hacim akustii alt balıkları altında ayrıntılı biçimde irdelenmitir. Sonuç kısmında ise, tüm bölümlerle ilgili genel bir deerlendirme yapılmı ve öneriler sunulmutur. Anahtar Kelimeler: Prodüksiyon, ses kayıt stüdyosu, mimari akustik, psikoakustik, elektroakustik, performans odası, kontrol odası, izolasyon kabinleri.