Silisözü Havzası'nda buğday ve ayçiçeği yetiştiriciliği için arazi uygunluğunun analitik hiyerarşi süreci ve Coğrafi Bilgi Sistemleri (CBS) ile belirlenmesi

Bu araştırmada, Silisözü Havzası'nda buğday ve ayçiçeği yetiştiriciliği için arazi uygunluğunu belirlemek amacıyla Analitik Hiyerarşi Süreci (AHP) ve Çok Kriterli Karar Verme (ÇKKV) süreçleri kullanılmıştır. Çalışma, toprak ve topografya veri tabanlarını kullanarak çok kriterli karar verme sürecine odaklanmıştır. Toprak veri tabanı, pH, EC, organik madde içeriği (OM), tekstür, kireç oranı ve toprak verimlilik indeksi (SFI) faktörlerini içermekteyken, topografik veri tabanı eğim, bakı ve derinlik parametrelerinden oluşturulmuştur. AHP sürecinde, buğday için en önemli üç parametre sırasıyla derinlik (2,48), EC (1,98) ve eğim (1,58) olarak belirlenirken, ayçiçeğinde ise derinlik (3,65), eğim (2,56) ve EC (1,30) en önemli parametreler olarak hesaplanmıştır. FAO arazi uygunluk sınıflarına göre, Silisözü Havzası'nda buğday için tarıma çok uygun (S1) alanlar %18,73'ü, orta derecede uygun (S2) alanlar %41,49'u ve az uygun (S3) alanlar ise %39,76'sını oluşturmuştur. Ayçiçeği yetiştiriciliği için tarımsal açıdan uygun olmayan sınıf belirlenmemiş olup, tarımsal açıdan uygun sınıfların dağılımı şu şekildedir: tarıma çok uygun (S1) alanlar %18,22, orta derecede uygun (S2) alanlar %35,16 ve en çok alan kaplayan az uygun (S3) sınıfı %46,60 olarak belirlenmiştir. Sonuçlar, buğday ve ayçiçeği yetiştiriciliği için toprak derinliği, EC değeri ve arazi eğiminin kritik faktörler olduğunu göstermiştir. Bu bilgiler, uygun tarım bölgelerinin belirlenmesi ve tarım uygulamalarının planlanması için önemlidir. Elde edilen sonuçlar ışığında bazı önerilerde bulunulmuştur.