Simetrik I kesitli daralan konsolların yanal burulmalı burkulmasının analitik incelenmesi

I kesitli çelik profiller, çelik yapılarda konsol kiriş olarak sıklıkla kullanılır. Malzemeyi ekonomik kullanmak adına eğilme etkilerini güçlü eksenleri ile karşılayacak şekilde yüklenirler. Güçlü ekseninde eğilen I-kesitli konsol, belirli bir limit yük değerinde düzlem dışı yanal deformasyon ve burulma sergileyerek uğradıkları stabilite kaybı yaşar. Bu göçme modu yanal burulmalı burkulma olarak adlandırılır. Kesitte akma öncesi gerçekleşebilecek bu global stabilite kaybının tasarımda dikkate alınması gerekir. Literatürde narin kolon, kiriş, konsol ve eksenel yüklü kirişlerin yanal burulmalı burkulması analitik, nümerik ve deneysel olarak araştırılmıştır. Basit kirişlerden farklı olarak konsol kirişlerin yanal burulmalı burkulma modu daha karmaşıktır, kapalı formda bir denklem elde etmek mümkün olmayabilir ve genellikle sayısal çözüm gerektirir. Çalışma kapsamında gövdesi ve/veya başlığı daralan simetrik I-kesitli konsolların yanal burulmalı burkulma yüklerini hesaplamak için enerji yöntemine dayalı analitik bir prosedür geliştirilmiştir. Sunulan analitik yöntem, başlık ve/veya gövde daralma seviyesi, narinlik, enine yük tipi, enine yükün en kesit üzerinde pozisyonu etkilerinin tamamını göz önüne almaktadır. Analitik çözümler, çarpılma etkilerini hesaba katan bir boyutlu (1B) çubuk elemanların kullanıldığı sonlu eleman analizleri ile doğrulanmıştır. Gövdesi ve/veya başlığı daralan simetrik I-kesitli konsolların yanal burulmalı burkulma davranışları detaylı olarak incelenmiş ve yorumlanmıştır.