Sinan Paşa'nın Maârifnâme'sinde beyan ve bedî kapsamındaki edebî sanatların tahlili

Bu araştırma, Sinan Paşa'nın Maârifnâme adlı eserini esas alarak onun pek çok övülen üslup özellikleri ile ilgili tespitler yapmayı ve eserin gerçek değerinin belirlenmesine dair bulgular elde etmeyi amaçlamaktadır. Müellifin ?süslü nesir? tabiriyle özdeşleşen üslubu hakkında yapılan bu tahlil çalışması, beyân ve bedî ilimleri kapsamındaki edebî sanatlarla sınırlandırılmıştır.Sinan Paşa, 15.yy Osmanlı İmparatorluğu'nda edebiyat, ilim ve siyaset sahalarında öne çıkan müstesna şahsiyetlerden biridir. Aynı zamanda bir nesir üstadı olan Sinan Paşa'nın sanatkârlığı ve üslup özelliklerini ortaya koyması açısından üç önemli eserinden biri olan ?Maârifnâme? üzerine sadece makale düzeyinde tahlil ve tetkik çalışmaları yapılmıştır. Bunun yanında ?inşa? adıyla anılan süslü nesir üslubunun özelliklerini ve söz sanatlarının bu üslup içindeki kullanımını ele alan bir çalışma da mevcut değildir. Bu alandaki çalışmalar, Kur'an-ı Kerim'in belagatini ortaya koyan incelemelerle sınırlı kalmıştır. Bu bağlamda Klasik Türk Edebiyatında ?belagat? alanında verilmiş olan eserleri temel alarak beyan ve bedî ilimleri kapsamındaki edebi sanatları tasnif ettik ve bu sanatların Maârifnâme'de ne ölçüde kullanıldıklarının tespitine giriştik. Çalışmamızı, daha sağlıklı ve etkin sonuçlar elde etmek için tamamı 294 sayfa olan eserin ilk 50 sayfasıyla sınırlandırdık.Anahtar Kelimeler: Sinan Paşa, Maârifnâme, Süslü Nesir, Belâgât, Edebî Sanatlar