Şirketin finansal oranlarının hisse senedi getirileri üzerindeki etkilerinin analizi

Hisse senedi piyasasında doğru ve etkin yatırım stratejileri oluşturulabilmesi, hisse senedi getirilerini etkileyen şirkete özgü faktörlerin bilinmesine bağlıdır. Piyasaya özgü faktörler nedeniyle kısa vadede şirket finansallarından bağımsız hareket etmesi olası olan hisse senedi getirilerinin uzun vadede şirket finansalları paralelinde hareket etmesi beklenir. Temel analizin çerçevesini oluşturan şirketin karlılığının, faaliyet etkinliğinin, likiditesinin ve finansal yapısının şirketin hisse senedi getirileri üzerindeki etkisinin yönü ve düzeyi hakkında bilgi sahibi olunması, razı olunan risk seviyesinde en yüksek getiriyi sağlayan yatırım stratejilerinin oluşturulmasına imkân sağlar. Bu amaç doğrultusunda finans yazınında şirket paylarının getirileri ile şirketin finansal oranları arasındaki ilişkileri analiz eden çok sayıda çalışma yapılmıştır. Gerek ülkemiz hisse senedi piyasasına gerekse yabancı ülkelerin hisse senedi piyasalarına yönelik yapılan bu çalışmalarda birbiriyle tutarlı olmayan sonuçlara ulaşılmıştır. Buradan hareketle, şirketin finansal oranlarının pay getirileri üzerindeki etkisinin doğru bir şekilde ortaya konulabilmesi için konuya ilişkin daha fazla ve detayda çalışma yapılması gerektiği değerlendirilmiştir. Bu çalışma bahse konu gerekliliği yerine getirmek adına atılmış adımlardan biri olup çalışmada 2012 – 2019 döneminde hisse senetleri Borsa İstanbul pay piyasasında sürekli olarak işlem gören ve fiili dolaşımdaki paylarının değeri 30 milyon TL ve üzerinde olan 68 adet şirketin finansal oranları ile pay getirileri arasındaki ilişkiler dinamik panel veri modeli, panel vektör otoregresif modeli ve panel eşbütünleşme modeli yardımıyla çeyrek veriler üzerinden analiz edilmiştir. Analizler neticesinde, şirketlerin pay getirilerinin tahmininde; özsermaye ve aktif karlılığı oranlarının, F/K ve PD/DD oranlarının, faaliyetlerden sağlanan nakdin kısa vadeli yükümlülükleri karşılama oranının ve Tobin q oranının pozitif yönlü; nakit oran ile finansal kaldıraç oranının ise negatif yönlü öncü gösterge olarak kullanılabileceği sonucuna varılmıştır.