Sismik izolasyonun yapısal davranışa etkisinin karşılaştırmalı analizler kapsamında belirlenmesi

Yanal yük taşıma sistemi, yapıdaki sismik veya rüzgâr gibi yanal yükleri karşılamak amacıyla özel olarak tasarlanmış ve inşa edilmiş bir yapısal bileşendir. Bu sistemler, yanal yükler sırasında oluşabilecek aşırı deformasyonları ve çatlakları sınırlayarak yapının dayanıklılığını ve sürdürülebilirliğini artırır. Ayrıca, bina sakinlerinin güvenliği de kullanılan yanal yük taşıma sisteminin etkinliğine doğrudan bağlıdır. Her bina için uygun bir yanal yük taşıma sistemi tasarlanmadığında, yapı ciddi hasarlara maruz kalabilir ve yapısal veya yapısal olmayan elemanlarda çatlak oluşumu ve yayılımı gözlenebilir. İnşaatlarda birçok farklı yanal yük taşıma sistemi kullanılmaktadır ve bu sistemlerin temel amacı, yapının yanal hareketlere karşı güvenli bir şekilde tepki vermesini sağlamaktır. Başlıca yanal yük taşıma sistemleri şunlardır: •Moment taşıyan çerçeve sistemleri: Yanal yükleri, kiriş ve kolonların rijitliği ile bu elemanlar arasındaki bağlantılar sayesinde taşır. •Perde duvar sistemleri: Yapıya rijitlik kazandırarak yanal yükleri sınırlar ve aşırı deformasyon ile çatlak oluşumunu önler. •Taban izolasyon sistemleri: Üst yapıyı temelinden ayırarak, temel ile birlikte hareket etmesine olanak tanır ve böylece yapısal elemanlarda oluşabilecek ek gerilmeleri ve çatlakları azaltır. Bu tezde, söz konusu üç farklı sistem karşılaştırmalı olarak analiz edilmiş ve her biri farklı sistem kullanılan üç ayrı bina üzerinden değerlendirilmiştir. Yapılan analizler sonucunda, taban izolasyon sistemi kullanılan yapının yanal yükler altında en iyi performansı gösterdiği belirlenmiştir. Anahtar kelimeler: Yanal yük dayanım sistemi, Deprem yükleri, Moment dayanımlı çerçeveler, Perde duvar dayanım sistemleri Taban İzolasyon