Sistemik skleroz hastalarında beden algısı, sosyal görünüş kaygısı, benlik saygısı ve psikolojik sağlamlığın hastalık aktivitesiyle ilişkisi

Amaç: Sistemik Skleroz (SSc) deri ve iç organ tutulumunun olduğu otoimmunite, vaskülopati ve fibrozis ile seyreden kronik progresif bir bağ doku hastalığıdır. Vücut görünümünde meydana gelen değişiklikler hastalarda stres kaynağı olabilmektedir. Bu çalışmada amacımız, SSc hastalarındaki psikolojik değişkenlerin hastalık aktivasyonu ile ilişkisini araştırmaktı. Gereç ve Yöntem: Skleroderma hastalığı olan 91 hasta çalışmaya alındı. Klinik ve laboratuar parametreleri incelendi. Hastalara Solunum Fonksiyon Testi (SFT) yapılarak Karbonmonoksit difüzyon kapasitesi (DLCO) ölçümleri kaydedildi. Beden Algısı, Sosyal Görünüş Kaygısı, Benlik Saygısı ve Psikolojik Sağlamlık ölçekleri kullanıldı. Eustar Aktivite İndeksi (EAİ) hesaplandı. İstatistiksel analiz, IBM SPSS Statistics Versiyon 21.0 kullanılarak gerçekleştirildi. Bulgular: Skleroderma hastalarında Anti-Scl70, Ana, Anti-sentromer pozitifliği ve CRP, hemoglobin değerleri ile EAİ arasında anlamlı ilişki saptandı (p<0,05). Beden algısı, kilo değişimi, hastalık süresi ile EAİ arasında anlamlı ilişki saptandı(p<0,05). Tütün kullanmayan hastalarda Anti-Scl70 pozitifliği daha fazlaydı (p<0,05). Hemoglobin, TSH değerleri ile beden algısı arasında anlamlı ilişki saptandı(p<0,05). Sonuç: Beden algısı, kilo değişimi, hastalık süresi ile hastalık aktivitesi arasında anlamlı ilişki saptanması SSc hastalarında psikolojik ve laboratuar değişkenlerinin birbirleri ile etkileşimi olduğunu düşündürmüştür. Hasta değerlendirmesinde hastalığın psikolojik yönünün göz ardı edilmemesi gerektiği düşünülmüştür. Çalışmamızda Anti-Scl70 pozitifliğinin EAİ'ni anlamlı olarak arttırdığı görülmüştür. Yine çalışmamızda EAİ arttıkça beden algısındaki olumsuzluğun arttığı görülmüştür. Sonuç olarak diffüz skleroderma hastalarında olumsuz beden algısının daha fazla olduğu düşünülmüştür. Daha fazla sayıdaki hasta gruplarında bu ve benzeri parametrelerin çalışılmasını önermekteyiz. Anahtar Kelimeler: Sistemik Skleroz Hastalığı, Beden Algısı, Benlik Saygısı, Sosyal Görünüş Kaygısı, Psikolojik Sağlamlık, Eustar Aktivite İndeksi