Siyasal pazarlama uygulamalarının Z kuşağı üzerindeki etkileri: Adıyaman Üniversitesi örneği

Pazarlamacılar için hedef kitleye yani tüketiciye hitap edip onların istek ve ihtiyaçlarını karşılayabilmek oldukça önemlidir. Tüketici istek ve ihtiyaçlarını daha iyi analiz edebilmenin yolu tüketiciyi tanımaktan geçer. Bu sebeple araştırmacılar, hedef kitle bölümlendirmesi yapabilmek için her neslin ayrı istek ve ihtiyaçları olduğunu düşünerek kuşaklararası sınıflandırmaya yönelmişlerdir. Bu sınıflandırma pazarlamacıların tüketici istek ve ihtiyaçlarını anlayabilmeleri açısından önem taşımaktadır ve bu sınıflandırma konusunda araştırmacılar arasında fikir ayrılıkları yaşanmaktadır. Geleneksel pazarlamada hedef kitle tüketicilerden oluşurken siyasal pazarlamada hedef kitleyi seçmenler oluşturmaktadır. Siyasi partilerin seçimlerde avantajlı olmak, iktidara geçmek ve partisini pazarlayarak oy toplayabilmeleri için hedef kitleyi iyi tanıyıp anlaması gerekmektedir. Bu bağlamda hedef kitle olan seçmenin oy verme davranışında hangi faktörlerin etkili olduğunun ve siyasal pazarlama uygulamalarının seçmenler üzerindeki etkilerinin bilinmesi oldukça önemlidir. Bu etki bilindiği takdirde siyasetçiler siyasal pazarlama uygulamalarını kullanırken bu faktörleri göz önünde bulundurarak hareket edebilirler. Bu sebeple hedef kitleyi daha iyi tanımak ve tanımlamak adına araştırmacılar çalışmalarında farklı kuşakların davranışlarını incelemektedirler. Çalışmada genel olarak 2000 yılı ve sonrasında doğmuş bireyler olarak kabul edilen Z kuşağı üzerinde siyasal pazarlama uygulamalarının etkilerini ölçmek amaçlanmaktadır. Z kuşağı, genç bir nesil olması, Z kuşağının büyük bir seçmen kitlesinin olması ve bazılarının ilk defa oy kullanacağı düşünüldüğünde siyasi anlamda oldukça önem taşıyan bir kuşaktır. Bu çalışma, daha önce Z kuşağı üzerinde böyle bir çalışma yapılmamış olmasından dolayı önem arz etmektedir. Bu çalışmada, Z kuşağı bireylerini etkileyen siyasal pazarlama uygulamalarını tespit etmek ve bu şekilde siyasete katkı sağlamak amaçlanmaktadır. Çalışma, Z kuşağı seçmenlerine yönelik strateji geliştirilebilmesi açısından ve daha önce Z kuşağı üzerinde böyle bir çalışma yapılmamış olmasından dolayı önemlidir. Çalışmada incelenen Z kuşağına mensup kişiler günümüz itibariyle üniversitelerden mezun olacak yaşa gelmişlerdir, hatta bir kısmı mezun olmuştur. Bu durum gelecekte Z kuşağının mesleki olarak önemli pozisyonlarda yer alabileceğinin bir göstergesidir. Seçmen kitlesi olarak Z kuşağının farklı karakteristik özelliklerinin olması bu çalışmanın önemini göstermektedir. Çalışmada temel amacı o anki durumun görüntüsünü almak olan tanımlayıcı araştırma yöntemi kullanılmıştır. Çalışmada daha az zaman alması ve daha az maliyetli olması açısından kolayda örneklem yöntemi tercih edilmiştir. Çalışma kapsamında 2023-2024 ve 2024-2025 eğitim öğretim yıllarında Adıyaman Üniversitesi'nde eğitim gören 478 Z kuşağı bireyine online veya yüz yüze anket uygulaması yapılmıştır. Çalışma sonuçları farklı görüş ve davranışlara sahip seçmenlere kuşaklarına göre siyasal pazarlama stratejilerinin uygulanması gerektiği ortaya koymaktadır. Çalışma sonuçları kuşak farklılıklarının dikkate alındığı ve internet üzerinden yürütülen yenilikçi pazarlama stratejilerinin genç seçmenler üzerindeki etkisinin artırılabileceğini göstermektedir. Anahtar Kelimeler: Siyasal pazarlama; Seçmen davranışı; Z Kuşağı; Adıyaman Üniversitesi