Language ability in schizophrenia patients and genetic high-risk individuals: Neuropsychological and computational investigation
Is this your thesis?
This record came from a bulk archive import. If it’s yours, link it to your profile.
Abstract (TR)
Çalışma, şizofrenide dile bağlı fenotipleri tanımlamayı ve şizofreni hastalarında (ŞZ) ve kardeşlerinde (KRD) dili olası bir endofenotip olarak analiz etmeyi amaçladı. Deney 1 için dil, Düşünce ve Dil Bozukluğu Ölçeği (DDBÖ), Düşünce ve Dil Ölçeği (DDÖ), fonemik ve anlamsal sözel akıcılık, Boston Adlandırma Testi ve Hikaye Elementleri Değerlendirme Ölçeği ile değerlendirildi. KRD'nin dil becerileri ŞZ'den daha yüksek, ancak sağlıklı kontrolden (SK) daha düşüktü. ŞZ ve KRD'nin en iyi yordayıcısı, SK'ya kıyasla ana regresyon modelinde TLI skoruydu. Deney 2 için, Türkçe konuşan ŞZ'de değişen dilsel özellikler olup olmadığını ve fenotipler olarak bu olası özelliklerin dile bağlı veya bağımsız olup olmadığını araştırdım. Bunun için Doğal Dil İşleme'yi (DDİ) kullandım. Analizler iki bölümde gerçekleştirildi. Öncelikle ortalama cümle uzunluğu (OCU), toplam kelime (TK), hareketli ortalama tür-belirteç oranı (HOTBO) ve birinci tekil şahıs zamiri kullanımı (BTŞZ) hesaplandı. İkinci olarak, konuşma parçası etiketleme (KPE) ve Word2Vec'i kullandık. ŞZ'nin OCU ve HOTBO'sunun daha düşük, ancak BTŞZ kullanımının daha yüksek olduğunu buldum. Sonuçların TALD ile korelasyonu vardı. KPE, ŞZ'nin daha az koordine edici bağlaç kullandığını gösterdi. Word2Vec, ŞZ'nin SK'dan daha yüksek semantik benzerliğe sahip olduğunu ve K-Means'in ŞZ ve SK'yı %86,84 gibi yüksek bir doğrulukla iki ayrı gruba ayırabildiğini tespit etti. Bulgularımız dilin alt bölümlerinden biri olarak anlambilimin şizofrenide olası bir endofenotip olabileceğini düşündürmektedir. Dolayısıyla bunların değerlendirilmesi hastalığın erken teşhisini kolaylaştırabilir. Ayrıca çalışma, ŞZ'deki değişen dilsel özelliklerin çoğunlukla dilden bağımsız olduğunu gösterdi. Anahtar Kelimeler: Şizofreni, Dil Bozukluğu, Endofenotip, Kardeş, Doğal Dil İşleme, Makina Öğrenimi
Author
Tuğçe Çabuk
How to Cite
Tuğçe Çabuk (Doktora Tezi). Language ability in schizophrenia patients and genetic high-risk individuals: Neuropsychological and computational investigation, 2024, İhsan Doğramacı Bilkent University.
Keywords
License
Tüm Hakları Saklıdır
This work is shared under the specified license terms.
More theses from İhsan Doğramacı Bilkent University
- A study over tax and relationship formed around taxation in the Ottoman Empire (16th-17th century)(2019)
- Random sets and choquet-type representations(2021)
- Oil price surges and the yield curve(2024)
- Living alone: Pathways, experiences and future expectations(2025)
- The evolution of a concept: "Vatan" from hometown to shared place(2024)
- Approaches to teaching creative writing in L2 at the tertiary level: A critical interpretive synthesis(2025)
