Soğuk savaş sonrasında Rusya'nın Kafkasya politikası ve Azerbaycan

Kafkasya, sahip olduğu doğal kaynaklar ve jeopolitik konumundan dolayı yüzyıllar boyunca büyük güçlerin etkisi altında kalmıştır. Özellikle de Rusya Kafkasya bölgesinde en etkin ülkelerden biri olmuştur. Kafkasya'nın en kritik ülkesi Azerbaycan olduğundan dolayı Rusya dış politikası genel manada Azerbaycan üzerinden şekillenmiştir.Bu çalışmanın araştırma problemi; Soğuk Savaş ardından dağılan SSCB'nin varisi olan Rusya'nın Kafkasya bölgesinde yeniden etkin olabilme çabalarını ve Azerbaycan'ın buna karşı izlediği politikaları belirtmek olarak ifade edilebilir. Bu bağlamda bu çalışmanın amaçlarını şu şekilde ifade etmek mümkündür:a)Başta Azerbaycan olmak üzere Kafkasya bölgesinde bulunan toplulukların Soğuk Savaş sonrasında hangi etmenlerin ve bölgede çatışan küresel veya bölgesel hangi güçlerin etkisi altında kalmaktadırlar?b)Rusya Federasyonu'nun Soğuk Savaş sonrasında Kafkasya ve Azerbaycan üzerinde izlediği iç ve dış politikalar neler olmuştur?Bu sorulara cevap ararken geniş manada bir litaratür taraması yapılmıştır. Bu tarama sırasında güncel kaynaklar kullanılmıştır. Sürekli gelişen olaylar izlenen politikalarda değişiklerin yaşanmasına neden olmuştur.Bu çerçevede yapılan çalışma sonucunda Azerbaycan'ın göz önünde olduğu Kafkasya bölgesinde uzun yıllardır Rusya'ile diğer aktörlerin çatıştığı ama Rusya'nın etkin olduğu öne çıkmaktadır. Azerbaycan'ın sahip olduğu enerji kaynakları ile dünya piyasasında daha fazla söz sahibi olabilmek için Rusya ve diğer güçler kıyasıya yarışmaktadır. Rusya geliştirdiği Yakın Çevre politikası ile SSCB'nin etki alanına yeniden ulaşmayı hedeflemektedir. Bu açıdan bakıldığında çalışmada Rusya'nın bu politikasına karşı diğer devletlerinde politika belirledikleri görülmüştür. Azerbaycan'ın bu kıskaç altında kendi izlediği politikaların da son derece önemli olduğu söylenebilir.