Sosyal bilgiler dersinde uygulanan yaratıcı drama yönteminin öğrencilerin öğrenme stilleri ile ilişkileri ve akademik başarılarına etkisinin incelenmesi

Araştırmada yaratıcı drama yöntemi kullanılarak işlenilen sosyal bilgiler dersinin 6. sınıf öğrencilerinin öğrenme stilleri ile ilişkisini tespit etmek, akademik başarıları üzerindeki etkisini ölçmek ve öğrencilerin uygulamaya yönelik görüşlerini belirlemek amaçlanmıştır. Araştırma 2023-2024 eğitim öğretim yılı, Antalya İli Muratpaşa ilçesinde bulunan bir ortaokulda 6. sınıflardan oluşturulan 20 deney ve 20 kontrol grubu öğrencileri ile gerçekleştirilmiştir. 6. sınıf sosyal bilgiler dersinin yeryüzünde yaşam ünitesine ait ilk üç kazanımı deney grubunda yaratıcı drama yöntemi kullanılarak işlenmiştir. Yakınsayan paralel karma desen yöntemine göre tasarlanan araştırmada nicel verilerin toplanmasında Tabanlıoğlu (2005) tarafından Türkçeye uyarlaması yapılan Algısal Öğrenme Stili Tercih Ölçeği ve araştırmacı tarafından hazırlanan başarı testi kullanılmıştır. Nitel veri toplama araçları araştırmacı günlükleri, öğrencilerin hazırlamış oldukları kompozisyon, afiş, resim, slogan örnekleridir. Nicel verilerin analizinde SPSS 23 paket programı, nitel verilerin analizinde içerik analizi yöntemi kullanılmıştır. Nicel verilerin analizinde normallik testi yapılmış, verilerin çarpıklık-basıklık değerleri kapsamında normal dağılım gösteren gruplar için Bağımlı Gruplar T-Testi ve Bağımsız Gruplar T-Testi; normal dağılım göstermeyen gruplar için Mann Whitney-U Testi ve Wilcoxon İşaretli Sıralar Testi kullanılmıştır. Analiz sonuçlarına göre; deney grubu öğrencilerinin ön test öğrenme tercihlerinin asıl öğrenme stilleri işitsel öğrenme ve kinestetik öğrenme iken bu durumu son testlerinde kinestetik öğrenme alt boyut puanlarını yükselterek asıl öğrenme tercihlerinde birinci sıraya yerleştirerek değiştirdikleri tespit edilmiştir. Ölçeğin deney ve kontrol grubu öğrencilerinin cinsiyet değişkeni karşılaştırmalarında; deney ve kontrol grubu erkek öğrencilerinin kinestetik öğrenme alt boyutunda p<.042 deney grubu lehinde, deney grubu kız öğrencilerinin ve kontrol grubu erkek öğrencilerinin işitsel öğrenme alt boyutunda p<.024 deney grubu lehinde, deney grubu kız öğrencilerinin ve kontrol grubu erkek öğrencilerinin kinestetik öğrenme alt boyutunda p<.003 deney grubu lehinde anlamlılık düzeyi tespit edilmiştir. Başarı testi ön test-son test karşılaştırılmasında ortalama artış deney grubunda daha fazladır ve anlamlılık düzeyi p>.065 olarak bulunmuştur. Nitel veri analizlerinde uygulama öğrencilerinin "Derse yönelik öğrenci duyguları" temasında en fazla "Eğlenme ve Utanma" duygularını hissettikleri, "Dersin öğrencilere katkısı" teması altında ise "Eğlenme ve Anlamlı Öğrenme" sağladıkları belirlenmiştir. Araştırmacı günlükleri analizlerinde "Sınıfın duygusal ortamı" teması altında öğrencilerin en fazla "Eğlenme ve Utanma" yaşadıkları, "Sınıfın sosyal ortamı" teması altında "İstek-isteksizlik, Uyum, Rahatlık, Aktif Katılım" sağladıkları, "Sınıfın öğrenme ortamı" teması altında ise "Hazır Bulunuşluk, Anlamlı Öğrenme ve Davranışa Dönüşme" konusunda olumlu ilerleme kaydettikleri fakat "Dersin Amacını Anlamama ve Yaratıcılık" konularında sıkıntı yaşadıkları sürecin sonuna doğru bu iki alanda olumlu ilerleme kaydettikleri belirlenmiştir. Araştırma sonuçları, kuramsal açıklamalar bağlamında yorumlanarak tartışılmış, sonuçlar ışığında gelecek araştırmalara ve uygulamalara yönelik öneriler sunulmuştur.