Sosyal bilgiler öğretiminde ortaokul öğrencilerinin hiper metin ve hiper ortam kullanımına yönelik görüşleri: Afyonkarahisar örneği

Sosyal Bilgiler dersi öğretim programı incelendiğinde, Sosyal Bilgiler dersinin içeriğini oluşturan hemen her konunun çağımızda gerçekleşen yeniliklere açık ve bu yeniliklere katkı yapabilecek konular olduğunu görürüz. Sosyal Bilgiler dersinde işlenen konular öğrenciler için hem sosyal hayatlarında hem de öğrenim hayatları boyunca oldukça önemli bilgilerdir. Öğrencilerin bu bilgileri en kalıcı şekilde öğrenmeleri, onların gelecek hayatlarında da kendileri için faydalar sağlayacaktır. Bu kalıcılığı yakalamanın çağımızdaki en kolay yolu hiper metin ve hiper ortam uygulamalarından yararlanarak Sosyal Bilgiler derslerini yürütmektir. Bu araştırmanın temel amacı istenilen yerde ve istenilen yerde kolayca kullanılabilen hiper metin ve hiper ortam uygulamalarına yönelik ortaokul öğrencilerinin görüşlerini incelemektir. Bu bağlamda 2017 yılı Mart ve Nisan aylarını kapsayacak şekilde Afyonkarahisar İli Merkez İlçesinde bulunan Şemsettin Karahisari Ortaokulu'nda 6. ve 7. sınıfta öğrenim gören öğrenciler örneklem olarak seçilmiştir. Burada öğrencilerden veriler toplanırken daha önceden oluşturulmuş sınıf seviyelerine uygun hiper metin ve hiper ortam uygulama sitesi kullanılmıştır. Araştırmaya altıncı sınıf öğrencilerinden 22 öğrenci, yedinci sınıf öğrencilerinden 24 öğrenci olmak üzere toplamda 46 öğrenci katılmıştır. Öğrenciler kendilerine önceden verilen defterlere Sosyal Bilgiler dersinde uyguladıkları hiper metin ve hiper ortam ile ilgili görüşlerini belirtmişlerdir. Araştırma süresi bitiminde ise verileri daha da netleştirmek için altıncı sınıf öğrencilerinden 3 öğrenci, yedinci sınıf öğrencilerinden 4 öğrenci ile görüşme yöntemi kullanarak öğrencilerin görüşleri belirlenmeye çalışılmıştır. Öğrencilerden alınan yazılı notların incelenmesi sonucunda öğrencilerin Sosyal Bilgiler dersini daha fazla görsel ve işitsel öğelerle işlemek istedikleri ve daha fazla hiper metin ve hiper ortam uygulamalarının yer alması gerektiğini vurguladıkları görülmüştür. Öğrenciler, hiper metin ve hiper ortam uygulamaları ile Sosyal Bilgiler dersinin daha kalıcı olarak öğrenildiğini; sınavlarda ve ödevleri yapmada yardımcı olduğunu; konulara ve derslere erişirken kolaylıklar sağladığını; daha önce öğrendikleri konuları daha kolay hatırladıklarını belirtmişlerdir. Öğrencilerle yapılan görüşme sonucunda altı ve yedinci sınıf öğrencilerinin, yapılan hiper metin ve hiper ortam uygulamalarını oldukça faydalı bulduklarını; dersleri işlerken çok fazla görsel ve işitsel öğelerden yararlanma fırsatı bulduklarını; öğrendikleri bilgileri daha kalıcı olarak hafızalarında saklayabildiklerini belirtmişlerdir. Bu bağlamda çok fazla görsel ve işitsel öğeye ihtiyaç duyulan Sosyal Bilgiler derslerinde hiper metin ve hiper ortam kullanımı artırılabilir ve öğrencilerin kendi düzeylerine göre hiper metin ve hiper ortam uygulamaları tasarlanabilir.