Sosyal hizmet bilim ve mesleğinde yapay zekânın yeri: Türkiye örneği

Bu tez çalışması, yapay zekânın sosyal hizmet bilimi ve mesleğindeki rolünü kapsamlı bir şekilde incelemeyi hedeflemektedir. Günümüzde hızla gelişen teknolojiler, sosyal hizmet gibi insan merkezli mesleklerde önemli bir değişim ve dönüşüm sürecini tetiklemiştir. Bu bağlamda, çalışmada yapay zekanın sosyal hizmet eğitiminde, mesleki uygulamalarda ve etik değerlendirmelerde nasıl bir etkisi olduğu araştırılmıştır. Çalışma, sosyal hizmet uzmanları, sosyal hizmet lisansüstü öğrencileri ve akademisyenlerle yapılan anket, ölçek ve derinlemesine görüşmelere dayanmaktadır. Araştırma, açıklayıcı sıralı karma yöntem tasarımıyla gerçekleştirilmiş, nicel ve nitel yöntemlerin entegrasyonu ile elde edilen veriler detaylı bir şekilde analiz edilmiştir. Nicel bulgular nitel çalışma için temel oluşturmuş, nitel veriler içerik analizi yöntemiyle değerlendirilmiştir. Çalışmanın kuramsal çerçevesi, ekolojik sistem kuramı üzerine inşa edilmiştir. Bu teorik yaklaşım, yapay zekanın birey, çevre ve sistemler arasındaki etkileşimlerde nasıl bir rol oynadığını anlamayı amaçlamaktadır. Tezde, yapay zekanın sosyal hizmet mesleğine sunduğu fırsatlar ve beraberinde getirdiği riskler detaylı bir şekilde ele alınmıştır. Saha araştırması bulguları, sosyal hizmet eğitiminde yapay zekanın simülasyonlar ve sanal gerçeklik gibi teknolojiler aracılığıyla yenilikçi bir öğrenme ortamı sunabileceğini vurgulamıştır. Mesleki uygulamalarda ise yapay zekanın risk değerlendirmesi, müdahale planlaması ve hizmet sunumu gibi alanlarda daha etkili çözümler üretebileceği belirtilmiştir. Ancak bu teknolojilerin etik sorunlar, veri gizliliği ve ayrımcılık gibi önemli riskler içerdiği de ortaya konulmuştur. Araştırma sonuçları, yapay zekanın sosyal hizmet mesleğini daha verimli hale getirme potansiyeline sahip olduğunu ancak bu süreçte etik değerlere bağlı kalınmasının kritik öneme sahip olduğunu göstermektedir. Çalışma, sürdürülebilir kalkınma hedeflerine katkı sağlamak amacıyla yapay zekanın sosyal hizmete entegrasyonuna dair somut önerileri maslahat perspektifinde sunmaktadır. Bu bağlamda, tez, yapay zekâ teknolojilerinin sosyal hizmet bilimi ve mesleği için nasıl bir yenilik kaynağı olabileceğine dair önemli bir kaynak sunmaktadır. Anahtar Kelimeler: Sosyal Hizmet, Yapay Zekâ, Sosyal Fayda, Bilimsel ve Mesleki Fayda