Sosyal medya kullanım bozukluğunun aşı tereddüdüne etkisi

Aşı tereddüdü, bireylerin aşıların güvenliği ve gerekliliği konusundaki endişeleri nedeniyle aşı yaptırmaktan kaçınması veya aşıları geciktirmesi durumudur ve küresel halk sağlığını tehdit eden önemli bir sorundur. Sosyal medya, aşılarla ilgili bilgiye erişim ve bu bilgilerin paylaşımı için yaygın bir platform haline gelmiştir. Ancak, sosyal medyada yayılan yanlış veya yanıltıcı bilgiler, aşı tereddüdünü artırabilmektedir. Sosyal medya kullanım bozukluğu (SMKB) ise, bireyin sosyal medyayı aşırı ve kontrolsüz bir şekilde kullanması, bu durumun günlük yaşamını, ilişkilerini ve sağlığını olumsuz etkilemesi şeklinde tanımlanır. SMKB'nin, bireylerin bilgiye yaklaşımını ve değerlendirme biçimini etkileyebildiği gibi aldıkları kararlara da tesir edebileceği düşünülmektedir. Bu bağlamda, SMKB'nin aşı tereddüdü üzerindeki potansiyel etkileri, halk sağlığı açısından önemli bir araştırma konusudur. Bu araştırma, sosyal medya kullanım bozukluğu ile aşı tereddüdü arasındaki ilişkiyi ve sosyo-demografik değişkenlerin etkisini incelemeyi amaçlamaktadır. Çalışma kapsamında, 362 katılımcıya yüz yüze anket uygulandı, veriler Aşı Tereddüdü Ölçeği(ATÖ)ve Sosyal Medya Kullanım Bozukluğu Ölçeği(SMKBÖ) ile toplandı. Bulgular Kruskal Wallis-H, Mann-Whitney U ve Spearman'srhotestleriile analiz edildi. Anlamlılık düzeyi p<0,05 olarak kabul edildi. Katılımcıların %35,1'i (n=127) 25-34 yaş aralığında, %61'i (n=221) kadın, %70,7'si (n=256) evlidir. %49,7'si (n=180) üniversite mezunu, %34,3'ü (n=124) kamu sektöründe çalışmaktadır. %32,6'sının (n=118) 17.002 TL'den az gelire sahip olduğu görülmektedir. Katılımcıların en çok kullandıkları sosyal medya platformu%61,6 (n=223) ile Instagram'dır. %40,9'unun (n=148) aile hekimi aracılığıyla sağlıkla ilgili bilgi edindiklerini belirtmiştir. Sonuçlara göre, aşı tereddüdü ile sosyal medya kullanım bozukluğu arasında anlamlı bir korelasyon bulunmadı (r=-0,051, p=0,333). Sosyo-demografik değişkenler açısından, yaş (p=0,003), cinsiyet (p=0,011), medeni durum (p=0,032), eğitim düzeyi(p=0,009) ve çalışma durumu(p=0,014) faktörlerinin sosyal medya kullanım bozukluğu üzerinde anlamlı bir etkisi olduğu tespit edildi. Sağlık bilgisini sosyal medyadan veya çevresinden alan bireylerin aşı tereddüdü sağlık bilgisini aile hekiminden alan kişilere göre daha yüksek olduğu görüldü. Bu bulgular doğrultusunda, sosyal medya okuryazarlığının artırılması, sağlık profesyonellerinin etkili iletişim stratejileri geliştirmesi ve yanlış bilgiye karşı farkındalık oluşturulması önerilmektedir. Gelecek araştırmalarda, sosyal medya içeriklerinin aşı tereddüdü üzerindeki etkisini inceleyen uzun vadeli çalışmalar yapılması önerilmektedir.