Spinal anestezi yapılan elektif sezaryen hastalarında farklı zamanlama uygulanan sıvı rejiminin annedeki miyokardiyal repolarizasyonu üzerindeki etkileri

Giriş ve Amaç: Sezaryen, normal doğuma alternatif olarak elektif veya acil şartlarda yapılan en sık operasyonlardan biridir. Sezaryen operasyonlarında spinal anestezi sık uygulanan bir yöntemdir. Ancak yan etki olarak %85 oranında maternal hipotansiyon oluşmaktadır. Maternal hipotansiyonun devam etmesi hem annede doku ve organlara oksijen sunumu azalmasına hem de uteroplasental hipoperfüzyona ve fetal distresse neden olmaktadır. Bu etkilerin oluşmaması için hipotansiyonun tedavi edilmesi gerekmektedir. Bu çalışma ile birlikte spinal anestezi yapılan elektif sezaryen hastalarında farklı zamanlarda uygulanan sıvı rejiminin annedeki miyokardiyal repolarizasyonu üzerindeki etkilerini araştırmayı, miyokardiyal repolarizasyonun son dönem EKG (Elektrokardiyografi) parametrelerinden biri olan f(QRS-T) açısı ve QT, QTc ölçümleri üzerindeki değişimlerini görmeyi amaçladık. Metod: Bu çalışma için, Harran Üniversitesi Tıp Fakültesi Etik Kurulu'nu 20.09.2023 tarihli 261950 sayılı etik kurul onayı alındı. Çalışmaya 18-45 yaşları arasında ASA I-II olan elektif sezaryen uygulanacak 80 hasta dahil edildi. Karaciğer ve/veya böbrek yetmezliği hastaları, obez hastalar (BMI>30), travma hastaları, kanser hastaları, ASA III-IV hastalar ve çalışmaya katılmak istemeyen hastalar çalışma dışı bırakıldı. Operasyon odasına alınacak hastalara 18 G (Gauge) periferik ven kanülü ile venöz yol açılacak ve standart monitörizasyon (EKG, oksijen satürasyonu (SpO2), non-invaziv kan basıncı (NIBP)) uygulandı. Ortalama arter basıncı (OAB) ve kalp atım hızı (KAH) kayıt edildi. Hastalar kapalı zarf yöntemiyle 40'arlı iki gruba ayrıldı. Preload Ringer Laktat Grubundaki hastalara spinal anestezi öncesi 15 mililitre/kilogram (ml/kg) Ringer Laktat sıvı 20 dakika (dk) içinde gidecek şekilde intravenöz (iv) yoldan uygulandı. Co-load Ringer Laktat Grubundaki hastalara ise spinal anestezi sonrası 15 ml/kg Ringer Laktat verildi. Hastalar oturur pozisyona getirilerek L3-L4 veya L4-L5 aralığından 25 G Quincke spinal iğne ile subaraknoid aralığa ulaşılarak 2.5 ml hiperbarik Bupivakain uygulandı. Uygulamayı takiben hastalar sırtüstü yatırıldı. Olguların duyusal blok seviyeleri 10.dk'da değerlendirildi. Spinal anestezi sonrası, intraoperatif ve postoperatif olarak hastaların OAB, ve KAH'ları 5'er dk. ara ile kayıt edildi. Tüm olgulardan en az 10 dk. istirahat sonrası sırt üstü pozisyonda dinlenirken, kağıt hızı saniyede 25 milimetre (mm), yüksekliği 10 mm/mV ve filtre aralığı 0.16-100 Hz olacak şekilde 12 derivasyonlu EKG kaydı alındı. EKG değerlendirmesi iki kardiyolog tarafından yapıldı. QT ve Tp-e aralık ölçümleri büyüteçler yardımı ile hesaplandı. f(QRS-T) hesaplandı. EKG'ler spinal anestezi öncesi, spinal anestezi sonrası 0.dk ve 30.dk çekildi. Bulgular: Gruplara göre olguların yaş, gebelik haftası, gravida, C/S dağılımları istatistiksel olarak anlamlı farklılık göstermedi (p>0,05). Gruplara göre olguların KAH ve OAB ölçümleri istatistiksel olarak anlamlı farklılık göstermemektedir (p>0,05). Gruplara göre olguların spinal anestezi öncesi, spinal anestezi sonrası 0. dk ve 30. dakika QRS, f(QRS-T), QTc ve QT ölçümlerindeki değişimler, istatistiksel olarak anlamlı farklılık göstermemektedir (p>0,05). Preload grubu olguların spinal anestezi öncesi, spinal anestezi sonrası 0.dk ve 30. dk QT ölçümleri arasında istatistiksel olarak anlamlı farklılık saptanmıştır (p<0,05). QT aralığının giderek uzadığı tespit edilmiştir. Co-load grubu olguların spinal anestezi öncesi, spinal anestezi sonrası 0.dk ve 30.dk QT ölçümleri arasında artış eğiliminin olduğu ancak bu farkın istatistiksel olarak anlamlı olmadığı saptanmıştır (p=0,054). Preload grubu olguların spinal anestezi öncesi, spinal anestezi sonrası 0.dk ve 30. dk QTc ölçümleri arasında istatistiksel olarak anlamlı farklılık saptanmıştır (p<0,001). Spinal anestezi öncesine göre spinal anestezi sonrası QTc değerinde artış olduğu gözlemlenmiştir. Co-load grubu olguların spinal anestezi öncesi, spinal anestezi sonrası 0.dk ve 30.dk QTc ölçümleri arasında istatistiksel olarak anlamlı farklılık saptanmamıştır (p=0,496). Sonuç: Bu çalışmanın sonucunda; Preload ve Co-load gruplarının QRS, f(QRS/T), QT ve QTc değerlerindeki değişimler incelendiğinde QRS ve f(QRS/T) ölçümlerinde bir değişiklik gözlenmezken Preload grubunda QT intervali ve QTc ölçümlerinin uzadığı gözlendi. Co-load grubunda ise anlamlı bir uzama saptanmadı. Buna dayanarak Co-load şeklinde verilen sıvıların miyokardiyal fonksiyonlar üzerinde daha olumlu etki oluşturduğunu söyleyebiliriz.