Spontan subaraknoid kanama sonrası dijital subtraksiyon anjiografi ile serebral anevrizma saptanan hastaların epidemiyolojik, klinik ve radyolojik bulgularının retrospektif olarak incelenmesi

Giriş ve Amaç: Subaraknoid kanama, beyinde subaraknoid aralıkta travmatik veya spontan nedenlerle çoğunlukla arteryel nadiren de venöz sebeplerle kan bulunmasına denilmektedir. Subaraknoid kanamaların çoğu travma kaynaklıdır. Spontan subaraknoid kanamanın ise en sık sebebi serebral anevrizma rüptürüdür. Çalışmamızda spontan subaraknoid kanama ile acil servise gelen hastaların epidemiyolojik, klinik ve radyolojik bulgularının retrospektif olarak incelenmesiyle elde edilen verilerin ulusal ve uluslararası literatürle birlikte değerlendirilmesi ve ortaya çıkan sonuçlara göre literatürle karşılaştırılması hedeflenmiştir. Gereç ve Yöntem: İnönü Üniversitesi Turgut Özal Tıp Merkezi acil servisine 2011- 2020 yılları arasında spontan subaraknoid kanama ile başvuran DSA sonucu serebral anevrizma saptanan 590 kişilik hasta grubu retrospektif olarak değerlendirildi. Spontan SAK ile acil servisimize gelip DSA sonucu serebral anevrizma saptanan hastaların başvuru anındaki yaşları, kadın-erkek cinsiyet oranları, acil servise başvuru yaptıkları ayların ve mevsimlerin sıklıkları, başvuru anındaki şikayetleri ve klinik bulguları, bilinen eşlik eden kronik hastalıkları, geliş GKS değerleri, FISHER ve WFNS sınıflamalarına göre dağılımları, prognozları, hastanede yatış süreleri, yapılan tedavi yöntemleri incelendi. DSA sonrası tespit edilen anevrizmaların lokalizasyonları, boyutları, şekilleri ve multipl anevrizma varlıkları araştırıldı. Bulgular: Retrospektif çalışmada spontan subaraknoid kanama ile acil servise en sık başvurunun 6.dekatta olduğu, kadın-erkek cinsiyet oranının 1.5/1 olduğu, en sık başvuru zamanının kış-ilkbahar mevsimleri özellikle Aralık ayı olduğu ve mortalite oranı %39 olarak tespit edildi. Kliniğimizde yapılan DSA‟larda en sık a.cerebri media anevrizması saptandı. Spontan SAK‟ta en sık geliş Ģikayetinin baş ağrısı olduğu, ek olarak bulantı-kusma, epileptik nöbet, fokal nörolojik defisit, bilinç değişikliği, bilinç kaybı gibi bulguların olduğu görüldü. Epileptik nöbetin ve bilinç kaybının hastalarda prognozu olumsuz yönde etkileyip mortaliteyi ciddi anlamda arttırdığı saptandı. Spontan SAK ile gelen hastalarda en sık görülen kronik hastalık hipertansiyon olarak kaydedilirken elde edilen verilerde mortaliteyi arttırdığı bulundu. FISHER ve WFNS sınıflamalarında grade ve sınıf ilerledikçe mortalitenin yükseldiği görüldü. Sonuçlar: Spontan SAK ciddi morbidite ve mortaliteye sebep olan ağır bir patolojidir. İntraserebral anevrizma tedavisi cerrahi veya endovasküler girişimsel yöntem farketmeksizin oldukça zor ve riskli olup, multidisipliner yaklaşımla deneyimli ekip ve sağlık merkezlerinde yapılması gerekmektedir. Çalışmamızda elde ettiğimiz istatiksel sonuçlara göre kadın-erkek oranı, hastaların başvuru dekatlarının sıklığı, genel mortalite oranı, yaş-mortalite ilişkisi, anevrizmanın en sık görüldüğü lokalizasyon, spontan SAK gelişiminin mevsimsel dağılımları, FISHER ve WFNS‟nin mortalite ile olan ilişkisi literatürle uyumlu olarak saptanmıştır. Anahtar Kelimeler : Spontan subaraknoid kanama , Serebral anevrizma , Epidemiyoloji