Streptozotosin ile oluşturulan diabetin inflamazom aracılı nöroinflamasyon ve hipokampal öğrenme üzerine etkisi

Diabetes Mellitus öğrenme ve hafıza bozukluğu ile birliktedir. Nöroinflamasyon sitokinlerin yapımını içeren diyabetin patofizyolojik bir işaretidir. Nitratif hasarın diyabetin patofizyolojik mekanizmasında yer aldığı ileri sürülmektedir. Nod-benzeri reseptör pirin domain inflamazomlar IL-1β ve IL-18 yapımı ile inflamatuar cevabın gelişiminde önemlidir. Çalışmamızda diyabetin sebep olduğu öğrenme bozuklukların oluşumunda oksidatif stresin etkisini ve inflamasyonun rolünü araştırdık. Bu amaçla diyabetik sıçanların hipokampüsünde nitrotirozin, NLRP3 ve IL-1β düzeylerini inceledik. Çalışmamızda 24 adet yetişkin erkek Wistar-Albino cinsi sıçan kullanıldı. Deney hayvanları; 1) normoglisemik kontrol (n:12), 2) diyabetik kontrol (n:12) şekilde 2 ana gruba ayrılmıştır. Diyabetik gruptaki hayvanlara intraperitoneal yoldan 60 mg/kg tek doz streptozotosin uygulamasıyla diyabet oluşturuldu. Hayvanlar feda edilene kadar vücut ağırlıkları ve kan glukoz düzeyleri ölçüldü. Morris su labirenti sıçanların kognitif fonksiyonlarını değerlendirmek için kullanıldı. Hipokampüs dokusunda nitrotirozin, NLRP3 inflamazomu ve IL-1β düzeyleri ELISA yöntemiyle ölçüldü. İstatistiksel değerlendirme Mann Whitney U testi ile yapıldı. 4 hafta sonunda diyabetik sıçanların vücut ağırlığı anlamlı şekilde azalmış, kan glukoz düzeyleri anlamlı derecede artmış bulundu. NLRP3 ve nitrotirozin seviyelerinin diyabetik sıçanların hipokampüslerinde arttığı bulundu. Diyabet ile hipokampal IL-1β düzeylerinde istatistiksel olarak anlamlı değişiklik saptanmadı. Morris su labirent testinde diyabetik hayvanlar kontrollerle karşılaştırıldığında saklı platformu bulmak için daha fazla zaman harcayarak öğrenmenin anlamlı olarak bozulduğunu göstermektedir ve bu bozulma 5.günde istatistiksel olarak anlamlıydı. Sonuçlarımız streptozotosin ile oluşturulan diyabetin muhtemelen hipokampüste NLRP3 seviyesini arttırarak ve nitrozatif stres oluşumu ile sıçanlarda öğrenme bozukluğuna neden olduğunu göstermektedir.