Sürdürülebilirlik kapsamında yavaş moda ve tüketicilerin davranış eğilimleri

Moda, teknolojik gelişmelerin olumlu etkisiyle ekonomik büyüklük açısından ilaç endüstrisini geride bırakarak, dünyanın önde gelen endüstrilerinden biri olmuştur. Sanayileşme, farklı sektörlerde büyük gelişme sağlarken doğal kaynakların ve çevrenin tahribatında önemli rol oynamıştır. Sektör büyüklüğü, kontrolsüz üretim ve tüketim süreçleri göz önüne alındığında, çevresel zararları nedeniyle moda sıklıkla eleştirilen bir endüstri haline gelmiştir. Çevre koruma konusunda artan farkındalık ve bilinçli tüketicilerin moda markaları üzerindeki baskısı, moda endüstrisinde sürdürülebilirliğin tartışılmasına neden olmuştur. Bu çalışmanın ana amacı, tüketicilerin sürdürülebilirlik ve çevreye yönelik tutumları ile şekillenen yavaş moda algılarının, tüketicilerin yavaş moda ürünlerini satın alma niyetleri ve bu ürünler için gerekirse daha fazla fiyat ödeme isteğine etkilerini incelemektir. Çalışma amacına bağlı olarak belirlenen araştırma sorusu kapsamında yürütülen literatür incelemesi sonrası bir araştırma modeli tasarlanmış ve hipotezler ifade edilmiştir. Hipotezleri test etmek amacıyla gerekli verileri toplamak üzere tanımlayıcı araştırma tasarımı kapsamında online bir anket hazırlanmıştır. Çalışmanın evreni olarak araştırma konusu hakkında farkındalığı ve bilgi düzeyi yüksek bir grup olması nedeni ile Facebook sosyal medya platformunda yavaş moda teması ile kurulmuş bir grubun üyeleri belirlenmiştir. Online ankete katılım gönüllük esasına göre yürütülmüştür. Bu kapsamada, kasti örnekleme ve kolayda örnekleme uygulanmıştır. Araştırma örneklemi 305 katılımcıdan oluşmaktadır. Veri analizleri IBM SPSS 20 programı kullanılarak uygulanmış ve elde edilen bulgular araştırma modelinin dört ana hipotezini desteklemiştir. Analiz bulgularına göre; yavaş moda özellikleri olan işlevsellik, yerellik boyutları ve tüketicilerin yeşil bilgi odaklılığı ölçeği, tüketicilerin yavaş moda ürünlerini satın alma davranışını olumlu yönde etkilediği sonucuna varılmıştır. Ayrıca yavaş moda boyutlarından otantiklik, özel olma boyutları ve tüketicilerin yeşil bilgi odaklılığının tüketicilerin yavaş moda ürünlerine daha fazla ödeme isteğini olumlu yönde etkilediği görülmüştür.