Tek çocuğa sahip akademisyen annelerin tek çocuk sahibi olmaya ilişkin görüşlerinin incelenmesi

Bu çalışma, tek çocuğa sahip akademisyen annelerin tek çocuk sahibi olmaya ilişkin görüşlerini derinlemesine incelemeyi amaçlamaktadır. Çalışma grubu, 2019-2020 eğitim öğretim yılında Karabük Üniversitesinde çalışmakta olan 9 akademisyen anneden oluşmaktadır. Araştırmada nitel araştırma yöntemlerinden fenomenolojik desen kullanılmıştır. Araştırmanın verileri uzman görüşü alınarak hazırlanmış yarı yapılandırılmış görüşme formu aracılığıyla ve yüz yüze görüşme yapılarak toplanmıştır. Elde edilen veriler içerik analizi yoluyla analiz edilmiştir. Analiz sonuçlarına göre anneler kendilerini sorumluluk sahibi ve girişken olarak; tek çocuklarını ise girişken, içedönük ve analitik düşünceye sahip olarak tanımlamışlardır. Tek çocuk sahibi olmada etkili olan faktörler olarak yoğun çalışmanın, çocuğun bakımının zor olmasının ve geç yaşta çocuk sahibi olmanın etkili olduğunu ifade ettikleri görülmüştür. Annelerin tek çocuk sahibi olmaya ilişkin hem olumlu hem de olumsuz duygu ve düşüncelere sahip oldukları görülmüştür. Anneler tek çocuk sahibi olmanın en kolay tarafının yeterince ilgilenebilme ve sorumluluğun azalması olarak; en zor tarafının ise çocuğun yalnız olması olarak dile getirmişlerdir. Annelerin eşlerinin tek çocuğu desteklediği; diğerlerinden ise tek çocukla devam etme ve ikinci çocuğu doğurma yönünde tavsiyeler aldıkları görülmüştür. Ayrıca annelerin eşlerinin birisi hariç tamamı ikinci çocuğu istememekte ve annelerin yarısından fazlası ikinci çocuğu düşünmektedir. Kendi ebeveynlik stillerini demokratik, koruyucu ve otoriter olarak tanımladıkları; birden fazla çocuğu olan ebeveynleri ilgisiz, yorgun ve şiddet yanlısı buldukları; koruyucu, otoriter ve demokratik yönleriyle birden fazla çocuğu olan ebeveynlerden farklılaştıkların dile getirmişlerdir. Annelerin yarısından fazlası ikinci çocuğa sahip olmayı isterken; geriye kalanlarının tek çocukla devam etme kararı aldıkları görülmüştür. Araştırmalardan elde edilen sonuçlara göre çeşitli önerilerde bulunulmuştur. Anahtar Kelimeler: Tek çocuk, akademisyen anne, fenomenolojik yaklaşım.