Tekstil yüzeylerinde fotokatalitik malzemelerinin kullanılması

Tekstil sektöründe çevresel sürdürülebilirlik hedefleri doğrultusunda, enerji verimliliği ve su tasarrufu gibi kritik ihtiyaçlar, yüzey fonksiyonelleştirmenin önemini artırmaktadır. Bu bağlamda, kendi kendini temizleyebilen tekstil yüzeylerinin geliştirilmesi, hem çevre dostu üretim yaklaşımları hem de kullanıcı konforu açısından büyük bir potansiyel sunmaktadır. Bu tez çalışması, iletken bir polimer olan polianilinin (PANI) kimyasal polimerizasyon yöntemiyle tekstil yüzeylerine uygulanarak, bu yüzeylere fotokatalitik aktivite kazandırılması ve dolayısıyla kendi kendini temizleme özelliğinin elde edilmesi üzerine odaklanmıştır. Polianilin; anilinin düşük maliyeti, kolay sentezlenebilirliği, redoks reaksiyonuna ihtiyaç duymadan yalnızca asit katkısı ile doplanabilme özelliğine sahiptir. Bu sayede doplama işlemi hem basit hem de ekonomik bir şekilde gerçekleştirilebilmektedir. Ayrıca neme, oksijene ve sıcaklığa karşı yüksek stabilite göstermesi gibi özellikleri sayesinde de iletken polimerler arasında öne çıkmaktadır. Bu süreçte gerçekleşen kimyasal polarizasyon, polianilinin elektron yoğunluğunda ve moleküler yapısında meydana gelen yük dağılımı ile ilgilidir. Bu durum, tekstil yüzeyinde oluşan polimer tabakasının elektriksel iletkenliğini ve fotokatalitik tepkime kapasitesini doğrudan etkilemektedir. Özellikle polar grupların yönlenmesi sayesinde, yüzeyin su ve kir tutmama gibi fonksiyonel özellikleri artış göstermektedir. Sonuç olarak, bu tez çalışması, çevresel etkileri azaltan, enerji ve su kullanımını minimuma indiren, yenilikçi ve fonksiyonel tekstil ürünlerinin geliştirilmesine katkı sağlamayı amaçlamaktadır. Bu çalışma kapsamında, polyester/pamuk karışımı kumaş örnekleri farklı oranlarda (0,1 mL, 0,3 mL, 0,5 mL ve 0,7 mL) anilin ile kaplanmıştır. Polimerizasyon reaksiyonunda başlatıcı olarak amonyum persülfat (APS) kullanılmıştır. Elde edilen polianilin kaplı tekstil örneklerinin fotokatalitik performansı, metilen mavisi boya çözeltisinin UV-Vis spektrofotometri yöntemiyle değerlendirilmesiyle belirlenmiştir. Anilin miktarının fotokatalitik bozunma verimi üzerindeki etkisi, logaritmik bozunma kinetiği ve yüzde renk giderimi (%) verileri üzerinden karşılaştırmalı olarak analiz edilmiştir. Yapılan değerlendirmeler sonucunda, 0,3 mL ve 0,5 mL anilin kullanılarak hazırlanan kaplamaların daha yüksek bozunma verimi sergilediği tespit edilmiştir. Bu bulgu, sistemin belirli bir doygunluk noktasına ulaştığını ve fotokatalitik verim için optimum anilin miktarının belirlenmesinin kritik bir faktör olduğunu ortaya koymuştur. Sonuç olarak, bu çalışma polianilin kaplı tekstil yüzeylerinin güneş ışığı altında kendi kendini temizleyebilme özelliği kazandığını ve bu teknolojinin sürdürülebilir tekstil üretimi için önemli bir potansiyele sahip olduğunu güçlü bir şekilde ortaya koymaktadır.