Temel psikolojik ihtiyaçlar ile sosyotelizm davranışı arasındaki ilişkide yaşam doyumunun aracı rolü

Akıllı telefonların günlük yaşamın ayrılmaz bir parçası haline gelmesiyle birlikte, bireylerin sosyal etkileşim sırasında dikkatlerini dijital cihazlara yönlendiren sosyotelizm davranışı giderek yaygınlaşmaktadır. Bu davranış, özellikle genç yetişkinlerin sosyal ilişkilerini ve yaşam kalitelerini olumsuz etkileyebilmektedir. Bu araştırmanın amacı temel psikolojik ihtiyaçlar ve sosyotelizm davranışı arasındaki ilişkide yaşam doyumunun aracı rolünü incelemektir. Bu çalışmada nicel araştırma yaklaşımına dayalı ilişkisel tarama modeli kullanılmıştır. Araştırmanın örneklemini Çukurova Üniversitesi ve Çağ Üniversitesi'nde bulunan 528 genç yetişkin bireyler oluşmaktadır. Araştırmada temel psikolojik ihtiyaçların doyumunu ölçmek için Psikolojik İhtiyaçlar Ölçeği, sosyotelizm davranışının sıklığı için Genel Phubbing (Sosyotelizm) Ölçeği ve yaşam doyumu düzeyinin ölçümü için Yetişkin Yaşam Doyum Ölçeği kullanılmış olup elde edilen veriler Pearson korelasyon analizi ve Hayes'in SPSS için geliştirdiği PROCESS Macro (Model 4) aracılığıyla incelenmiştir. Yapılan analizler sonucunda temel psikolojik ihtiyaçlar ile sosyotelizm davranışı arasında negatif yönde, yaşam doyumu ile arasında pozitif yönde ilişki bulunmuştur. Ayrıca yaşam doyumu ile sosyotelizm davranışı arasında negatif yönde bir ilişki saptanmıştır. Aracılık analizinin sonucunda ise temel psikolojik ihtiyaçlar ile sosyotelizm davranışı arasındaki ilişkide yaşam doyumunun aracılık etkisi tespit edilmiştir.