Ticari plastiklerde (polietilen, polipropilen, polistiren) enjeksiyon parametrelerinin artık gerilmelere etkisinin araştırılması

Plastik enjeksiyon kalıplama polimer ergiyiğin kalıp boşluğuna enjekte edildiği ve burada katılaşarak plastik ürün haline geldiği bir süreçtir. Plastik enjeksiyon kalıplamada, kalıplama şartları, kalıplanmış parçalardaki kalıntı gerilmeler üzerinde önemli bir etkiye sahiptir. Bu çalışmada, kalıplanmış ticari plastik parçalardaki kalıntı gerilmeler ve eğrilik yarıçaplarına (çarpılma) kalıplama şartlarının etkileri araştırılmıştır. Yapılan deneysel çalışmada, altı faktör ve her bir faktör için üç seviye belirlenmiştir. Bu faktörler, enjeksiyon basıncı, enjeksiyon sıcaklığı, kalıp sıcaklığı, ütüleme basıncı, ütüleme süresi ve soğutma süresidir. Deney sayısının azaltılması için Taguchi deney tasarımı uygulanmıştır. Düz dikdörtgen parçalar yüksek yoğunluklu polietilen (YYPE), polipropilen (PP) ve polistiren (PS) malzemeler kullanılarak kalıplanmıştır. Kalıntı gerilmelerin ölçülmesi için katman kaldırma tekniği uygulanmıştır. Katman kaldırma işleminden sonra gerçekleşen deformasyonlar, bir ışık mikroskobu yazılımı ile fotoğraf üzerinden ölçü alma esasına dayanarak geliştirilmiş bir ölçüm sistemi ile ölçülmüştür. Sonuçlar, enjeksiyonla kalıplanmış plastik parçalardaki çarpılma ve kalıntı gerilmelerin, kalıplama faktörleri ve şartları ile değiştiğini göstermiştir. Ayrıca kalıplanan malzemenin türü ve özelliklerinin de çarpılma ve kalıntı gerilme üzerinde etkili olduğu görülmüştür.