Yüksek LisansAçık Erişim

Toplam Özürlülük İndeksi Ölçeği'nin Türkçeye uyarlanması, geçerlik ve güvenirliği

2021
0 görüntülenme
0 i̇ndirme
Danışman: Prof. Dr. Seyit Çıtaker

Özet (TR)

Ağrı, özellikle kronik ağrı, önemli bir halk sağlığı sorunudur. Kronik bel ağrısı en sık rastlanan ve aktivite limitasyonuna neden olan kronik ağrıların başında gelmektedir, kronik boyun ağrısı ise ikinci sırada yer almaktadır. Literatürde bel ve boyun ağrılarının birbirlerini tetiklediğine dair çalışmalar bulunmaktadır. Bu nedenle omurganın bir bütün olarak değerlendirilmesi oldukça önemlidir. Bu çalışmanın amacı kronik bel ve/veya boyun ağrısı olan bireylerde Toplam Özürlülük İndeksi Ölçeği (TÖİÖ)'nin Türkçeye uyarlanması, geçerlik ve güvenilirliğinin belirlenmesidir. Çalışmaya 3 aydan uzun süredir bel ve/veya boyun ağrısı olan 18-65 yaş aralığında 77 birey dahil edildi. TÖİÖ'nin güvenirliğini belirlemek için iç tutarlılık ve test-tekrar test analizleri yapıldı. İç tutarlılık Cronbach Alfa değeri ile, test-tekrar test analizleri ise Sınıf İçi Korelasyon Katsayısı ile değerlendirildi. TÖİÖ'nin geçerliğine birleşim geçerliği yöntemi ile bakıldı. Birleşim geçerliği için TÖİÖ'nün Fonksiyonel Bel Ağrısı Skalası (FBAS), The Core Outcome Measure Index (COMI) – Neck, Kısa Form-36 (KF-36) Yaşam Kalitesi Anketi ile arasındaki ilişki Pearson Korelasyon Analizi yapılarak değerlendirildi. Tüm değerler için p<0,05 anlamlı olarak kabul edildi. Cronbach Alfa değeri tüm anket için 0,767 olarak bulundu. Bu değer anketin iyi seviyede iç tutarlılığa sahip olduğunu gösterdi. Sınıf İçi Korelasyon Katsayısı 0,817 ile 0,970 arasında değişirken bu sonuç test-tekrar test cevaplarının iyi seviyede korele olduğunu gösterdi. Pearson Korelasyon Analiz sonucunda ise TÖİÖ ile FBAS arasında negatif yönde çok iyi derecede (r=-0,725, p<0,001); TÖİÖ ile COMI-Neck arasında pozitif yönde orta derecede (r=0,550, p<0,001); TÖİÖ ile KF-36'nın fiziksel fonksiyon ve ağrı alt parametreleri arasında negatif yönde iyi derecede (r=-0,671, p<0,001 / r=-0,636, p<0,001); TÖİÖ ile KF-36'nın fiziksel rol kısıtlılığı alt parametresi arasında negatif yönde orta derecede (r=-0,505, p<0,001); TÖİÖ ile KF-36'nın emosyonel rol kısıtlılığı, sosyal fonksiyon ve genel sağlık alt parametreleri arasında negatif yönde düşük orta derecede (r=-0,346, p=0,002 / r=-0,372, p=0,001 / r=-0,332, p=0,003) TÖİÖ ile KF-36'nın enerji ve mental sağlık alt parametreleri arasında negatif yönde düşük derecede (r=-0,276, p=0,015 / r=0,202, p=0,078) ilişki bulundu. Bu sonuçlara göre TÖİÖ'nin Türkçeye uyarlanmış halinin kronik bel ve/veya boyun ağrılı bireylerde kullanılması geçerli ve güvenilirdir. TÖİÖ anlaşılması ve puanlaması kolay, hızlı yanıtlanabilen, çok yönlü bir ankettir. Bu nedenlerle Türkçe konuşan toplumlarda bel ve boyun ağrısı gibi omurga ile ilgili ağrı ve özürlülüğün bütüncül bir şekilde değerlendirilmesini sağlamak için TÖİÖ'nün Türkçe uyarlamasının kullanılmasını öneririz.

Yazar

Dr. Ayşe Sena Özsoy

Bu Yayına Nasıl Atıf Yapılır

Ayşe Sena Özsoy (Yüksek Lisans Tezi). Toplam Özürlülük İndeksi Ölçeği'nin Türkçeye uyarlanması, geçerlik ve güvenirliği, 2021, Gazi University.

Lisans

Tüm Hakları Saklıdır

Bu eser belirtilen lisans koşulları altında paylaşılmaktadır.

Gazi University tezlerinden daha fazlası