Master'sOpen Access

Toplumsal gerçekçilik bağlamında mesleklerin resim sanatına yansıması

2025
0 views
0 downloads
Advisor: Prof. Dr. Selda Mant Menay

Abstract (TR)

"Toplumsal Gerçekçilik Bağlamında Mesleklerin Resim Sanatına Yansıması" sanatçıların toplum kavramı üzerine yoğunlaşmaları ile başlamıştır. Sanatçıların, toplumun sıradan yaşamını ve çalışma şartlarını resimlerine aktarmaya karar verdikleri dönemde Toplumsal Gerçekçilik ortaya çıkmıştır. Toplumsal Gerçekçilik, özellikle 19. yüzyılda sanayi devrimi ve toplumsal değişimlerle şekillenmiş, sanatçılar tarafından işçi sınıfının ve bu sayede meslek gruplarının yaşamlarını tüm gerçekliğiyle yansıtmak amacıyla benimsenmiştir. Bu çalışmada, Toplumsal Gerçekçilik akımının sanat üzerindeki etkisi ve mesleklerin resim sanatına yansımaları ele alınmış, Batı ve Türk resim sanatında Toplumsal Gerçekçi yaklaşımlar incelenmiş ve sanatçılar tarafından meslek temalarının belge niteliği taşımaları ve nasıl işlendiği üzerinde durularak analiz edilmiştir. Batı resminde Gustave Courbet, Jean-François Millet, Vincent Van Gogh, Constantin Meunier, Adolph Menzel ve Fernand Léger gibi sanatçılar, işçi sınıfı ve emekçi kesimin yaşam koşullarını ele alarak toplumsal olayları eserlerinde yansıtmışlardır. Bu sanatçılar, tarım işçilerinden sanayi çalışanlarına kadar farklı meslek gruplarını konu edinerek, dönemin sosyal ve ekonomik yapısını belgeleyen eserler üretmişlerdir. Courbet'nin "Taş Kırıcılar" ve Millet'in "Başak Toplayan Kadınlar" eserleri, işçi sınıfının zorlu yaşam koşullarını en gerçekçi şekilde yansıtan örneklerden bazılarıdır. Menzel'in detaycı ve çoklu figüratif bir anlatım diliyle işçileri resmetmesi, Meunier'in madencileri ve döküm işçisini belgeleyen eserleri Toplumsal Gerçekçi anlayışın sanat üzerindeki etkisini ortaya koymaktadır. Türk resminde Toplumsal Gerçekçilik, özellikle 1940 sonrası dönemde sanatçılar tarafından daha belirgin bir şekilde benimsenmiştir. Yeniler Grubu'nun öncülüğünde şekillenen bu sanat anlayışı; Nuri İyem, Nedim Günsür, Neşet Günal, Neşe Erdok ve Aydın Ayan gibi sanatçılar tarafından ele alınmıştır. Bu sanatçılar eserlerinde, köylüleri, işçileri ve geleneksel meslekleri konu edinmiş, aynı zamanda sanatın bir toplumsal bilinç oluşturma işlevi taşıdığını kanıtlamışlardır. Neşet Günal, figürlerinde deformasyon ve sert hatlar kullanarak işçi ve köylülerin fiziksel zorluklarını vurgularken, Nuri İyem daha yalın bir anlatımla Anadolu insanını betimlemiştir. Nedim Günsür ise işçi sınıfının günlük yaşamına yönelik sahneleri belgesel niteliğinde aktarmıştır. Bu çalışma, Toplumsal Gerçekçiliğin ortaya çıkışı, Batı ve Türk sanatındaki yansımaları ve sanatçıların eserleri üzerinden meslek temalarının nasıl işlendiğini ele almaktadır. Sanatçılar, eserlerinde yalnızca meslekleri değil, bu mesleklerde çalışan bireylerin toplumsal konumlarını, çalışma koşullarını ve ekonomik sıkıntılarını da vurgulamışlardır. Araştırmanın sonucunda, Toplumsal Gerçekçi sanatın yalnızca estetik bir alan olmadığı, aynı zamanda toplumsal olayların bir belgesi niteliğinde işlev gördüğü ortaya konulmuştur. Anahtar Kelimeler: Günlük Yaşantı, Resimde İşçi ve Meslekler, Toplum, Toplumsal Gerçekçilik.

Author

Büşra Nur Karacan

How to Cite

Büşra Nur Karacan (Yüksek Lisans Tezi). Toplumsal gerçekçilik bağlamında mesleklerin resim sanatına yansıması, 2025, Kütahya Dumlupınar University.

License

Tüm Hakları Saklıdır

This work is shared under the specified license terms.

More theses from Kütahya Dumlupınar University