Türk edebiyatında kadınlık kurguları (1870-1908)

Bu çalışmada, 1870-1908 yılları arasında kadın ve erkek yazarlar tarafından kaleme alınmış romanlar ve destekleyici bir unsur olarak süreli yayın içerikleri üzerinden, kurgusal gerçeklikte ve sosyal gerçeklikte kadınlık kurgularının ne şekilde inşa edildiği ve bu kurguların birbirlerini nasıl tamamladıkları veya reddettikleri, feminist edebiyat eleştirisinin sunduğu imkanlarla mukayeseli bir şekilde ortaya konmuştur. İlk bölümde, kadının hem yazar hem de bir roman kahramanı olarak kanonik edebiyat içerisinde nasıl alımlandığını ortaya koymak amacıyla Türkiye'de edebiyat kanonu ve kadınlık kurgularının ilişkiselliği üzerine teorik bir tartışma sunulmuştur. İkinci bölümde, dönem kanonik yazınında kadınların çeşitli amaçlar doğrultusunda birer ideolojik temsil olarak kullanılabildikleri hipotezinin sağlaması, erkek yazarların eserlerinden hareketle gerçekleştirilmiştir. Bu bölümde erkek yazarlı romanlarda; ilk olarak ideal kadın kimliğinin tanımlandığı ve belirlendiği, ardından kadının aile içerisindeki yerinin hatırlatıldığı, devamında kadınların erkekler tarafından bir histeri sınavına tabi tutulduğu ve son olarak kadın okurluk deneyimi etrafında mevcut toplumsal cinsiyet rollerinin yazar tarafından yeniden inşa edildiği belirlenmiştir. Üçüncü bölümde ise kadın yazarların romanlarındaki kadınlık kurguları üzerinde durularak ikinci bölümde incelenen kanonik romanlardaki kurguların, kadın yazarlı romanlarda karşılık bulup bulmadığı, bulduysa nasıl bir karşılık bulduğu ve bulmadıysa nasıl alternatif kurgular ortaya konduğu tartışmaya açılmıştır.