Türk mutfağının pazarlanmasında kullanılan fotoğrafların göstergebilim yöntemi ile incelenmesi

Beslenme fizyolojik bir ihtiyaç olmasının yanında kültürel, psikolojik, politik ve dini semboller ile bezeli temel bir gereksinimdir. Bu semboller, farklı coğrafyalardaki toplumların yemeğe ve beslenme fiiline farklı anlamlar yüklemesine neden olmuştur. Geçmişte her toplum kendi coğrafi sınırları içinde, kendi kültürleri, öğretileri ve alışkanlıkları ile yaşarken küreselleşme ile birlikte sınırsız dünya kavramı ortaya çıkmıştır. Bu kavramın ortaya çıkışı, tüm dünya toplumlarının kendilerinden farklı kültürler ile tanışmasına yol açmıştır. Farklı kültürlerin birbiri ile temasını destekleyen ve artıran bir diğer etken, teknoloji alanında görülen gelişmelerdir. Günümüzde bir destinasyonu görmek, öğrenmek ve orada yaşayan kişiler ile iletişim kurmak için fiziksel bir seyahat eylemine ihtiyaç duyulmamaktadır. Artık hakkında fikir edinilmek istenilen destinasyonlar internet sayfaları veya sosyal medya platformları aracılığıyla araştırılabilmektedir. Tam da bu nedenle artık ülkeler diğer tüm sektörlerde olduğu gibi turizm sektöründe de tanıtım ve pazarlama faaliyetlerini internet üzerinden yürütmektedir. Turizm faaliyetlerini ön plana çıkarmak ve diğer rakip ülkelerden farklılaştıran özelliklerini vurgulamak için mutfak kültürlerini kullanmaktadırlar. Her ülkenin mutfak kültürü coğrafyasına, iklimine, dinine, inançlarına, tarihine, alışkanlıklarına, geleneklerine ve temasta bulunduğu diğer medeniyetlere bağlı olarak farklılaşmaktadır. Bu nedenle mutfak kültürü ülkelerin özgünlüklerini yansıtmaları için tanıtım ve pazarlama faaliyetlerinde bir araç olarak kullanılmaya başlanmıştır. Günümüzde oldukça yaygın olarak kullanılan internet üzerinden mutfak kültürünün tanıtılması ve pazarlanması, bu kültürün çok sayıda insana ulaştığını göstermektedir. Bu nedenle tanıtım ve pazarlama faaliyetleri herkese hitap edecek şekilde açık, kısa, hızlı ve kolay anlaşılabilir özelliklere dikkat edilerek yürütülmelidir. Tüm bu özellikleri sağlamanın en kolay yolu fotoğraflardır. Çünkü aynı kültürden olunmasa bile insanlar için ortak göstergelerin kullanıldığı kompozisyonlar amacına hizmet eden birer pazarlama ve tanıtım aracı olabilmektedir. İnternetin çok sayıda insana ulaşması, tanıtım ve pazarlama faaliyetlerinin geniş kitlelere hitap etmesi, fotoğrafların bir pazarlama aracı olarak öneminin artması ve insanların tarihin her döneminde göstergeleri anlamlandırma isteği sonucunda bu çalışma ortaya çıkmıştır. Tüm bu nedenler sonucunda Türk mutfağını, kültürel göstergeler içeren yemek fotoğrafları ile tanıtmanın ve pazarlanmanın en etkin yol olduğu düşünülmüştür. Çalışmada, Türk mutfağının pazarlanmasında kullanılan yemek fotoğraflarının göstergebilim yöntemi ile analiz edilerek pazarlamaya uygunluğunun ortaya konulması amaçlanmıştır. Bu kapsamda Kültür Portalı sitesi, Geleneksel Mutfak başlığı altında yer alan 62 yiyecek/içecek fotoğrafı Roland Barthes'ın göstergebilim yöntemi kullanılarak incelenmiştir. Analiz sonucunda, fotoğraflarda bulunan bazı göstergelerin bilinçli olarak kompozisyonlarda yer almadığı, bu göstergelere sahip yemek fotoğraflarının teknik olarak fotoğrafçılığa ve niteliksel olarak pazarlamaya uygun olmadığı görülmüştür.