Türkçe dersi öğretmenlerinin kaynaştırma uygulamalarındaki yeterliliklerine ilişkin görüşleri (Bolu ili örneği)

Araştırmanın amacı, Bolu ilinde kaynaştırma öğrencisi bulunan ortaokul Türkçe öğretmenlerinin kaynaştırma uygulamalarındaki yeterliklerine ilişkin görüşlerini belirlemektir. Kaynaştırma öğrencisi olan 2'si pilot çalışmada yer almak üzere 17 Türkçe öğretmeni araştırmaya dahil olmuştur. Araştırmada yarı yapılandırılmış görüşme tekniği kullanılmış ve veriler içerik analizi tekniği kullanılarak analiz edilmiştir. Türkçe öğretmenlerinin özel gereksinimli öğrenci ve diğer öğrencilere yönelik çalışmalarında; sınıflarında yaptıkları fiziksel hazırlıkların genelde oturma düzeni ile alakalı olmasıyla birlikte diğer ortam düzenlemelerine yeterince yer vermedikleri görülmektedir. Öğretmenler, öğrencileri gerek gördüklerinde sosyal ve psikolojik olarak hazırladıklarını veya bu konuda bilgilendirme yaptıklarını belirtmişlerdir. Öğretmenlerin, özel gereksinimli öğrencinin özel gereksinimlerini, işlevde bulunma düzeyini belirlemek için çeşitli ölçme çalışmaları kullanmakla birlikte bu çalışmaların sistematik olmadığı, düzey belirleme çalışmaları için uzman yardımına başvurdukları sonuçlarına ulaşılmıştır. Sınıflarındaki özel gereksinimli öğrencilerinin bireyselleştirilmiş eğitim planının olduğu, öğretmenlerin çeşitli sebeplerle özel gereksinimli öğrenciye yönelik, kullandıkları yöntem ve tekniklerinde uyarlamalarda ve kolaylaştırıcı etkinliklerde sınırlı kaldıkları, pekiştireç kullanmayı tercih ettikleri, karşılaştıkları olumsuz davranışlardaysa genellikle özel gereksinimli öğrenciyle yaptığı davranış hakkında konuşmayı tercih ettikleri araştırmanın bulguları arasında yer almaktadır. Öğretmenler, özel gereksinimli öğrenciye destek olması açısından diğer öğrencileri görevlendirdiklerini, özel gereksinimli öğrencinin eğitimine yönelik genellikle okul rehber öğretmenine danıştıklarını, özel gereksinimli öğrenciye diğer öğrencilerden farklı ve BEP'ine dayalı değerlendirmeler kullandıklarını da belirtmişlerdir. Araştırma sonucunda Türkçe öğretmenlerinin kaynaştırma uygulamalarının planlanması ve uygulanmasında yeterli bilgiye sahip olmadıkları görülmüştür. Öğretmenlerin yaptıkları eğitim öğretim uyarlamaları öğretmenden öğretmene çeşitlilik göstermekle beraber sınırlı kaldığı, öğretmenlerin kaynaştırma uygulamalarında BEP geliştirme birimi görüşlerine yer vermedikleri belirlenmiştir. Bu nedenle öğretmenlerin kaynaştırma eğitimi ve yasal düzenlemelerle ilgili hizmet içi eğitime tabi tutulmaları gerektiği önerilmektedir.