Türkçülük düşüncesinin inşa sürecinde Türk Ocaklarının rolü

Osmanlı İmparatorluğu'nun dağılma sürecinde, devleti içinde bulunduğu durumdan kurtarmak için başvurulan Osmanlıcılık ve İslâmcılık düşüncelerinin çare olmaması üzerine Türkçülük düşüncesi ön plana çıkmıştır. Türk Derneği, Türk Yurdu gibi cemiyetler, Türkçülük düşüncesinin teşkilatlanmasında önemli rol oynasalar da ömürleri kısa olmuştur. 1912'de, Askerî Tıbbiye öğrencilerinin girişimiyle kurulan Türk Ocakları, dönemin önemli aydınlarını kendi bünyesinde toplaması, siyaset dışı kalma vurgusu ve etkin çalışmaları sayesinde Türkçülüğün gelişmesi ve olgunlaşmasında önemli rol oynamıştır. Türk Ocakları, İkinci Meşrutiyet döneminde yaşanan savaşların da etkisiyle bunalım yaşayan toplumun üzerindeki karamsar bulutları dağıtarak toplumda yeni bir heyecan ve millî ruh yaratmayı başarmıştır. Mütareke döneminde, işgal güçlerine karşı etkin mücadele veren Türk Ocakları, Türkçülük düşüncesinin inşasının yanında Türkiye Cumhuriyeti'nin kurulmasında ve Cumhuriyet inkılâplarının halka benimsetilmesinde de önemli sorumluluklar üstlenmiştir. Bu tezde, Türk Ocaklarının gerek faaliyetleri gerek amaçları doğrultusunda, Türkçülük düşüncesinin inşasında oynadığı rol değerlendirilmektedir.