Türkiye'de Amerikan Karşıtlığı (1960-1980)

Bu tezin temel amacı 1960-1980 yılları arasında ortaya çıkan Amerikan karşıtlığının ortaya çıkış nedenlerini tarihsel açıdan ele almak ve bu döneme olan etkilerini incelemek olacaktır. Karşıtlığın nedenlerini, gelişimini ve sonuçlarını anlayabilmek için 1960-1980 yılları arasında Türkiye ile ABD'nin ilişkilerine damgasını vuran olaylar derinlemesine incelenmiştir. Amerikan karşıtlığına neden olan faktörlerin dışsal ve içsel olarak iki ayrı bölümde incelendiği bu tez daha çok 1960-1980 yılları hakkında bilgi vermekte ve bu döneme damgasını vuran Amerikan karşıtlığının temellerine inmektedir. Konu ele alınırken Birleşik Devletler Hükümeti Yayıncılık Ofisi, ABD Hükümet Sorumluluk Ofisi ve Amerikan Ulusal Arşivi'nde yer alan online belgelerden, CIA raporlarından, Amerikan Kongresi ve TBMM Tutanakları, araştırma eserlerinden, makalelerden, yerel ve yabancı gazetelerden yararlanılmıştır. Müttefikliğin ilk yıllarında iki ülkenin politikaları birlikte aynı cephede savaşacak kadar aynı çizgide ilerlerken, 1960'lı yıllara gelindiğinde Türk-Amerikan ilişkilerindeki kusursuz ittifak dönemi geride kalmıştır. Johnson Mektubu, Komer Olayı, 6. Filo, haşhaş yasağı ve ambargo gibi uygulamalar ikili ilişkilere gölge düşürmüştür. Detant süreciyle iki kutuplu sistemin yumuşamaya başlaması ve değişen uluslararası sistem içinde ABD'nin müttefiklerini yok sayarak sadece kendi çıkarlarını gözeten politikalar izlemesi Türkiye'de Amerikan karşıtlığının rasyonel sebeplere dayanarak hızla gelişmesine sebep olmuştur.