Türkiye`de bayan mülki idare amirliği uygulaması: 1991-2008 arasında görev yapan bayan kaymakamlar üzerinde bir araştırma

Türk yönetim yapısı incelendiğinde; mülki idare amirliği mesleğinin veyönetim birimi olarak mülki idarenin her dönemde önemli bir yer teşkil ettiğinigörürüz. Gerek Osmanlı imparatorluğu döneminde gerekse şimdiki yönetimyapımızda yönetsel örgütlenme il (eyalet), ilçe( sancak) ve bucak şeklindedir.Osmanlı imparatorluğunun yönetim örgütlenmesinde taşra yönetiminde kâzalar(sancak) önemli bir yere sahiptir. Bu örgütlenme yapısı bazen sancak ağırlıklı bazende eyalet ağırlıklı olmakla beraber temelde sancakların ön plana çıktığı söylenebilir.Osmanlı yönetim yapısında yönetsel örgütlerin başında vali, mutasarrıf vekaymakam vardı. Cumhuriyetin ilanından sonra kurulan Türkiye CumhuriyetiDevletinde de il, ilçe ve bucak örgütlenmesi korunmuş ve il ve ilçe yönetimleri taşrayönetimi açısından esas alınmıştır. Sadece Osmanlı imparatorluğu yönetimyapısından farklı olarak yeni yönetin yapısında eyalet yönetiminin yerini il yönetimialmıştır. Osmanlı döneminde bu örgütlenmelerin başında bulunan vali, mutasarrıf vekaymakam yeni yönetimde vali ve kaymakam olarak devam etmektedir. Yetkiaçısından konuya baktığımızda mülki idare amiri olarak adlandırılan vali vekaymakamların yetkilerinin zaman içerisinde değişmekle birlikte temelde aynıolduğunu söyleyebiliriz. Kısaca söylemek gerekirse Osmanlı İmparatorluğu yönetimyapısı günümüzdeki Türk yönetim yapısının temelini oluşturmaktadır.Bu tarihsel süreç çerçevesinde konu irdelendiğinde bayanların mülki idareamirliğindeki geleneksel yapıda kendilerine yer edinmeleri oldukça zor olmuştur.Bunun çok değişik sebepleri vardır. Bu sebepler arasında tarihsel süreçte vali vekaymakamların üstlendiği görevlerin de (adli, askeri, vd.) etkisi olduğunusöyleyebiliriz. Bu geleneksel yapıdan çıkılması ancak 1991 yılında ilk defa bayankaymakam alımı ile gerçekleştirilebilmiştir. Bu son derece önemli bir o kadar datarihi bir adımdır. Bu olumlu adım 18 yılda maalesef yeterince desteklenmemişbayanların mülki idare amirliği mesleğindeki varlıkları sembolik olarak kalmıştır.Anahtar sözcükler: Türkiye, Yönetim, Yönetici, Mülki İdare Amiri, BayanMülki İdare Amiri, Kaymakam