Türkiye ekonomisinde tasarruf-yatırım dengesizlikleri ve üçüz açıklar sorunu

Üçüz açıklar hipotezi, literatürde bütçe açıkları ile cari işlemler açığı arasında pozitif yönlü bir ilişkinin bulunduğunu ifade eden ?ikiz açıklar hipotezi?nin bir uzantısı olarak karşımıza çıkmaktadır. Bütçe açığı ile cari işlemler açığının eşanlı olarak yaşandığı bir ülkede, yurt içi tasarrufların yurt içi yatırımların finansmanında yetersiz kalmasının bir sonucu olarak tasarruf-yatırım dengesi de açık veriyorsa, söz konusu ülkede üçüz açık durumu yaşanıyor demektir.Üçüz Açıklar hipotezi, ekonominin genel dengesini oluşturan bütçe dengesi, tasarruf-yatırım dengesi ve cari işlemler dengesinin birbirleriyle olan etkileşimini ortaya koymaktadır. Son yıllarda çok sayıda gelişmiş ülkenin bütçe dengelerinde fazla verilmeye başlanmasına rağmen cari işlemler açığının artmaya devam ediyor olması ikiz açıklar hipotezini şüpheli duruma düşürmüştür. Cari işlemler açığının oluşumunda bütçe açıklarının zamanla ağırlığını kaybetmeye başlaması tasarruf-yatırım açığını ön plana çıkarmıştır.Çalışmanın amacı, öncelikle cari işlemler açığının oluşumunda tasarruf-yatırım açığının rolünü ortaya koymak ve daha sonra ekonominin üç dengesinin birlikte açık vermesi sonucu ortaya çıkan üçüz açık durumunu incelemektir.Çalışmamızda öncelikle ?Cari İşlemler Dengesi?, ?Tasarruf-Yatırım Dengesi? ve ?Bütçe Dengesi? kavramları incelenmiştir. Daha sonra, son yıllarda birçok ülkenin tasarruf-yatırım dengelerinde görülen değişimler ve bu değişimlerin cari işlemler açığına etkileri tablolar yardımıyla ortaya konmaya çalışılmıştır. Son olarak, Türkiye'nin tasarruf-yatırım dengesizlikleri ve ortaya çıkan üçüz açık durumuna ilişkin bilgiler verilmiştir.