Türkiye'de endodontik cerrahi uygulamalarına yönelik yaklaşımların değerlendirilmesi: Bir anket çalışması

Bu çalışma, Türkiye'de diş hekimlerinin endodontik cerrahi—özellikle mikroendodontik cerrahi—uygulamalarına ilişkin bilgi, tutum ve pratiklerini; karar verme süreçlerinde rol oynayan eğitim, donanım ve kurumsal etmenlerle birlikte incelemeyi amaçlamaktadır. Kesitsel ve tanımlayıcı nitelikte planlanan araştırmada, çevrim içi ve basılı formlar aracılığıyla ulaşılan 433 klinisyenden demografik bilgiler, endodontik tedavi/cerrahi uygulama durumu, tercih edilen teknik ve materyaller, ekipman erişimi, eğitim deneyimi, vaka seçimi–yönlendirme ve algılanan engellere dair veriler toplanmıştır. İlgili sorular üzerinden elde edilen yanıtlar betimsel istatistiklerle özetlenmiş; uygun yerlerde ki-kare/Fisher testleriyle ilişkiler değerlendirilmiştir. Bulgular, endodontik cerrahiye katılımın kurum türü ve teknolojik donanıma erişime duyarlı olduğunu; operasyon mikroskobu, ultrasonik uçlar, CBCT ve piezocerrahiye erişimin mikrocerrahiye geçişi kolaylaştırdığını göstermektedir. Klinik karar verme sürecinde çoğu katılımcı, başarısız vakalarda öncelikle cerrahi olmayan yeniden tedaviyi değerlendirmekte; mikrocerrahi tercihi ise ağırlıklı olarak eğitim düzeyi ve ekipman yeterliliği ile artmaktadır. Modern biyoseramiklerin (ör. MTA/Biodentine) apikal sızdırmazlık ve öngörülebilirlik açısından avantaj sağladığı raporlanırken, uygulamadaki temel engeller; mikrocerrahiye yönelik yetersiz eğitim ve uygulama pratiği, donanım erişimindeki kısıtlılık, zaman/iş yükü baskısı ve kurumsal prosedürlerden kaynaklanan sınırlılıklar olarak öne çıkmıştır. Elde edilen veriler, mikroendodontik cerrahinin standardizasyonu ve yaygınlaşması için uzmanlık ve lisansüstü programlarda mikroskobik becerilere yönelik uygulamalı eğitimlerin güçlendirilmesini, sürekli mesleki gelişim etkinliklerinin artırılmasını ve ileri teknolojik ekipmana erişimin iyileştirilmesini önermektedir. Ayrıca, kurum içi işleyiş ve yönlendirme akışlarının netleştirilmesi ile uygun endikasyonlarda mikrocerrahiye yönelimin ve klinik sonuçların iyileştirilebileceği düşünülmektedir.