Türkiye'de özelleştirme uygulamaları: Çimento sektörü örneği

Geleneksel iktisat politikaları yetmişli yılların başında patlak veren kriziaşmada başarılı olamayınca neo-liberal iktisat politikası gündeme gelmiş veseksenli yılların başlarından itibaren önce İngiltere ve ABD olmak üzere,iktisat ve sosyal politikalarla somutlaşmaya başlamıştır. Neo-liberal yaklaşımküreselleşmeyi kaçınılmaz bir süreç olarak sunmuş, iktisat politikaları da busüreci desteklemiştir.Kamu mülkiyeti, karışımcılığı küreselleşme ve Yeni EkonomikDüzen'in işleyişinde ciddi bir engel olarak görüldüğü için özelleştirmepolitikaları gündeme gelmiştir.Dünyadaki bu gelişmelere paralel olarak Türkiye'de bu süreçtenetkilenmiş ve ?24 Ocak Kararları? ile ekonomi, yapısal bir dönüşüm sürecinegirmiş ve ?özelleştirme? ekonomide kalıcı bir çözüm olarak gösterilmeyebaşlanmıştır.Türkiye'deki özelleştirme uygulamaları, tüm dünyada özelleştirmeningerekliliğini vurgulayan görüşlerin belirttiği özelleştirme ile gerçekleşmesibeklenen amaçların çok da geçerli olmadığını göstermiştir. Özelleştirmesonrası işten çıkarılmalar nedeniyle işsizlik artışının yaratacağı toplumsalbaskı, kâr elde etmekte olan KİT'lerin satışı ile aslında devletin uzun vadelibir gelir kaynağından vazgeçiyor olması, gelir dağılımında iyileştirmeye yolaçması beklenen özelleştirmelerin tam aksine gelir dağılımında daha da2eşitsizlik yaratabilecek olması özelleştirme uygulamaları konusunda dikkatealınması gereken konulardır. Özelleştirme ile firma bazında sağlanan kârlılık,verimlilik ve etkinliğin artışının genel olarak ekonomiyi de etkileyeceğikonusundaki görüşlere karşın bu çalışmanın son bölümünde 1989 yılındaözelleştirilen beş çimento fabrikası için yapılan performans karşılaştırmasıözelleştirme sonucu tüm firmaların kârlılık ve verimliliğinin artmadığını hattabir çoğunun özelleştirme öncesinde daha etkin çalıştığını göstermiştir.