Türkiye'de yaşlılarda düşme sıklığı, düşmeyi etkileyen faktörler ve fiziksel aktivite programlarının etkisi: Sistematik derleme ve meta-analiz çalışması

Bu araştırma Türkiye'de yaşlı bireylerde düşme sıklığı, düşme durumunu etkileyen faktörler ve yaşlılarda denge durumunun artırılıp düşmelerin engellenmesi amacıyla yapılan fiziksel aktivite müdahalelerin etkisini incelemek amacıyla yapılmıştır. Araştırma sistematik derleme ve meta-analiz olarak, Ocak 2022- Haziran 2023 tarihleri arasında, Aydın Adnan Menderes Üniversitesi Tıp Fakültesi Halk Sağlığı Anabilim Dalı'nda gerçekleştirilmiştir. Belirlenen veri tabanlarında, belirlenen çalışmaya dahil etme ve dışlama kriterlerine göre tarama yapılarak 49 kesitsel/tanımlayıcı çalışmanın ve 25 randomize kontrollü çalışmaların nicel verileri kullanılmıştır. Verilerin analizinde heterojenite değerlendirmesinde Cochran Q testi p değeri, Rastgele Etkiler Modeli, Sabit Etkiler Modeli, , Higgins' I ², Egger'in Önleme Testi ve Duval ve Tweedie'nin Kırpma ve Doldurma Yöntemi kullanılmıştır. Araştırma sonucunda Türkiye'de yaşlı bireylerde düşme prevalansı %33,0, yaşlı kadınlarda düşme prevalansı %41,1, yaşlı erkeklerde düşme prevalansı %24,5 ve düşme yaşayan yaşlılarda tekrarlayan düşme yaşama prevalansı %39,4 bulunmuştur. Türkiye' de yaşlılarda denge durumunu artırmak amacıyla yapılan fiziksel aktivite müdahalelerinden, denge skorları ortalamalarında en yüksek iyileşmeyi sağlayan çalışmalar sırasıyla multikompanent denge egzersizleri, Tai Chi egzersizleri, pilates egzersizleri, kare adım egzersizleri ve Otago egzersizleridir. Bu çalışmada Türkiye'de yaşlı kadınlarda düşme sıklığının, erkeklere göre yüksek olduğu, yaşlılarda denge durumunun artırılması amacıyla yapılan fiziksel aktivite müdahalelerinin etkili olduğu, müdahale süresi uzadıkça etkinin arttığı bulunmuştur.