Tuva atasözlerinde zıtlık içeren kavramlar

Atasözleri, bir toplumun dil ve kültür mirasını en açık şekilde yansıtan sözlü edebiyat ürünlerindendir ve Tuva Türklerinin atasözleri de bu bağlamda büyük bir öneme sahiptir. Tuva Türkleri, Orta Sibirya'nın güneyinde yer alan kadim bir Türk boyudur ve söz konusu çalışmada Tuva atasözlerinde zıtlık içeren kavramlar detaylı bir şekilde incelenmiştir. Bu çalışma Tıva Üleger Domaktar Bolgaş Çeçen Söster (2016) adlı eserden alınan atasözleri etrafında şekillenmiş olup diğer atasözleri çalışmaya sınırlılık getirmesi için dâhil edilmemiştir. Tez dört (4) ana bölümden oluşmaktadır. Tezin "Giriş" bölümünde atasözünün tanımı, Tuvaların tarihi, Tuva kelimesinin kökeni ve Türk dili içerisindeki yeri, Tuva atasözleri hakkında yapılan derlemeler ve Tuva atasözlerinden örneklere yer verilerek ana bölümlere yönelik kuramsal bir zemin hazırlanmıştır. İkinci bölümde bahsi geçen eserin içerisinden tespit edilmiş yüz bir (101) atasözü incelenmiştir. İkinci bölümü izleyen üçüncü bölümde Türk atasözleri ile eşdeğer olan Tuva atasözleri karşılaştırılarak benzerlikleriyle farklılıklarına yer verilmiştir. Dördüncü ve son bölümde ise Tuva atasözlerinin kolektif hazinenin ürünleri olduğu, halk edebiyatının anlatma esasına bağlı edebî ürünlerinde evrensel ortaklıkların bulunduğu ve Tuva atasözlerinin söz varlığının değerlendirilerek semantolojik tabakada açımlanabileceği gibi birçok konu saptanmış ve "Sonuç" kısmı içerisinde değerlendirilmiştir. Çalışma, Tuva atasözlerinin dilsel yapısı, kültürel değerleri ve dünya görüşünü anlamayı hedeflemektedir. Zıtlık kavramlarının incelenmesi, Tuva kültürünün derinliklerine inme ve atasözlerinin anlam derinliğini açığa çıkarma açısından önemlidir. Modern çağda geleneksel öğelerin yeterince değerlendirilmiyor olması, toplumsal hafızayı ve kültürel mirası koruma açısından tehlike arz eder. Bu nedenle, atasözlerinin ve diğer folklor ürünlerinin modern zaman gereksinimlerine göre yeniden ele alınması gerektiği vurgulanmaktadır. Çalışma, Tuva atasözlerinin dilbilimsel ve kültürel özelliklerini anlamak için önemli bir bilimsel katkı sağlamaktadır.