Unilateral ve bilateral total diz artroplastisi uygulanan hastaların fiziksel performans, statik-dinamik denge yönünden karşılaştırılması

Amaç: Unilateral ve bilateral total diz artroplastisi (TDA) uygulanan hastaların postoperatif 6 ve 12.ay fiziksel performans, statik-dinamik denge yönünden karşılaştırılması amacıyla planlanmıştır. Hastalar ve Yöntem: Çalışmaya, ortalama yaşları 67.11±9.37 olan 35 unilateral TDA ve 67.17±7.32 olan 45 bilateral TDA olmak üzere toplam 80 hasta dahil edilmiştir. Hastaların preoperatif ve postoperatif ?The Hospital for Special Surgery? diz skalasına göre diz skorları, diz fleksiyon hareket açıklığı ile kas kuvvet değerleri incelenerek aralarında bir fark olmadığı belirlendikten sonra, Balance Master denge ve performans test cihazı ile postoperatif 6 ve 12.ayda fiziksel performans, statik-dinamik denge yönünden karşılaştırılmışlardır. Bulgular: Bilateral TDA hastaları ile karşılaştırıldığında, unilateral TDA olgularında her iki ekstremite üzerine verilen ağırlık, cerrahi yapılmayan ekstremite lehine anlamlı bulunmuştur (p<0.05). Unilateral ve bilateral TDA hastaları statik denge değerlendirmelerinden olan duyusal denge komponentinin klinik testi ve tek ayak üzerinde durma testleri bakımından karşılaştırıldığında istatistiksel olarak anlamlı farklara rastlanmamıştır (p>0.05). Dinamik denge değerlendirmelerinden stabilite limiti testinde, 6 ve 12.ayda bilateral TDA'lı hastaların daha iyi oldukları belirlenmiş (p<0.05), ritmik ağırlık aktarma testleri arasında ise anlamlı bir fark bulunmamıştır (p>0.05). Fiziksel performans değerlendirmelerinden otur-kalk testinde postoperatif 6.ayda iki grup arasında anlamlı bir fark bulunmazken (p>0.05), 12.ayda bilateral TDA'lı hastalarda bu testi tamamlama süresinin daha kısa olduğu saptanmıştır (p<0.05). Hastaların basamak inip-çıkma testinde, cerrahi yapılmış ve yapılmamış taraf yükselme indeksi farkının unilateral TDA'larda daha fazla olduğu bulunmuştur (p<0.05). Tartışma-Sonuç: Bilateral ve unilateral TDA hastalarının, statik denge ve fiziksel performansları yönünden herhangi bir fark bulunmazken, bilateral TDA'lı hastaların, dinamik denge parametreleri açısından unilateral TDA'lı hastalara göre daha iyi oldukları belirlenmiştir. Bu açıdan bilateral TDA uygulamalarının, unilateral TDA uygulamalarına göre tercih edilebilir bir yöntem olduğu, yapılan çalışmalarda masraf ve hastanede kalış sürelerinin daha az olmasına ek olarak çalışmamızda, bilateral TDA hastalarının günlük yaşam aktivitelerinde önemli bir yere sahip olan dinamik denge açısındanda avantajlı oldukları, TDA sonrası dinamik denge değerlendirmesi ve denge eğitiminin, fizyoterapi ve rehabilitasyon programlarına dahil edilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır.