Üreticilerin sakız üretim tercihlerini motive edecek faktörlerin belirlenmesi

Bu çalışmanın amacı, sakız üretiminin yoğun olarak yapıldığı Çeşme ilçesinde, üreticileri sakız üretimini teşvik etmeye motive edecek faktörlerin tespit edilmesidir. Araştırmanın ana materyalini üreticilerle yüz yüze görüşme yöntemiyle yapılan anket formlarından elde edilen veriler oluşturmuştur. Anket çalışmasında, üretici seçimlerinde, olasılığa dayalı olmayan örnekleme yöntemlerinden yararlanılmış, sakız ağacı yetiştiren ve yetiştirme potansiyeli yüksek olan üreticiler çalışma kapsamına alınmıştır. Anket yapılan 105 üretici içinde, 18 üretici sakız yetiştiriciliği yaparken, 87 üreticinin ise yapmadığı belirlenmiştir. Araştırma sonucunda sakız tarımı yapılan işletmelerde, arazi kullanım desteği, başlangıç finansmanı desteği, danışmanlık desteği ve girdi desteğinin, diğer olası destekleme araçlarına göre daha tercih edilebilir oldukları belirlenmiştir. Sakız tarımı yapılmayan işletmelerde ise danışmanlık desteği, arazi kullanım desteği, başlangıç finansmanı desteğinin, ilk sıralarda yer aldığı tespit edilmiştir. Sakız ağacı yetiştiren işletmelerde, üreticilerin sakız tarımına başlama nedenleri genel olarak değerlendirildiğinde, sakız yetiştiriciliğinin yörede çok eski bir kültür olması, iklim ve toprak yapısının sakız üretimi için çok uygun olması, sakız ağacının, diğer tarım ürünlerine göre su ihtiyacının az olması gibi faktörlerin ilk sıralarda yer aldığı belirlenmiştir. Sakız üretimi yapan ve yapmayan tüm üreticilerin tavsiye ve beklentileri değerlendirildiğinde sakız üretimi ile ilgili eğitim ile birlikte, arazi desteği başta olmak üzere çeşitli desteklerin verilmesinin başlıca motivasyon faktörleri olabileceği belirlenmiştir.