Uzaktan eğitim uygulamalarında tam öğrenme modelinin öğrencilerin başarı ve tutumlarına etkisi

Bu çalışma, İlahiyat Lisans Tamamlama Uzaktan Eğitim Programında (İLİTAM) yer alan İslam Hukuku II dersinde tam öğrenme modelinin kullanılmasının öğrencilerin bu dersteki başarı, tutum ve öğrenmelerinin kalıcılığı üzerindeki etkilerini araştırmak amacıyla yapılmıştır. Araştırmaya ilişkin verilerin elde edilmesinde, ön test - son test kontrol gruplu deneysel desenden yararlanılmıştır. Bu doğrultuda, çalışma grubunun seçiminde amaçlı örnekleme yoluna gidilerek amaca yönelik daha fazla ve detaylı veriler elde edilmeye çalışılmıştır. Araştırma grubunda, 93 öğrenciden oluşan A Şubesi ve 89 öğrenciden oluşan B Şubesi bulunmaktadır. Deney ve kontrol gruplarının hangi şubelerden seçileceğine tesadüfî olarak karar verilmiştir. Deney grubu, B Şubesinden uygulamalara gönüllü olarak katılan ve diğer ölçütleri de sağlayan 49 öğrenciden oluşmaktadır. A Şubesinden, öğrenci veri tabanındaki başarı durumlarına ait verilerden yararlanarak araştırmacı tarafından deney grubuna denk olacak şekilde seçilen 49 öğrenci ise kontrol grubunu oluşturmuştur. Çalışmada yapılması gereken değerlendirmeler için gerekli olan veriler; başarı testi, tutum ölçeği ve izleme testleri ile elde edilmiştir. Başarı testine ve tutum ölçeğine ilişkin olarak deney ve kontrol grupları, hem kendi içlerinde hem de birbirleriyle karşılaştırılmıştır. Deney grubunda, tam öğrenme modeline göre uzaktan eğitim yapılırken kontrol grubunda geleneksel eğitimin uzaktan eğitime uyarlanmış hâli uygulanmıştır. Uygulamalar dördüncü haftadan başlayarak 14. haftaya kadar toplam beş ünite ve 11 hafta boyunca devam etmiştir. Tam öğrenme modeli temele alınarak uzaktan eğitim ile verilen İslam Hukuku II dersinde her üniteden sonra izleme testleri yapılmış, bu testlerde başarı alt sınırı olarak sınıfın en az yüzde sekseninin, yüz üzerinden en az yetmiş puan alması benimsenmiştir. Eğer %70'in üzerinde başarıya ulaşılmamışsa, tamamlayıcı eğitime gidilmiştir. Yine asgari başarı sağlanamıyorsa, gereken öğrencilerle bire bir öğretime başvurularak tamamlama eğitimi yapılmıştır. Araştırma sonucunda, hem geleneksel eğitimin uzaktan eğitim kullanılarak gerçekleştirildiği kontrol grubundaki öğrencilerin hem de tam öğrenme modelinin uzaktan eğitimde kullanıldığı deney grubundaki öğrencilerin başarı seviyeleri artmıştır. Fakat deney grubundaki öğrencilerin kontrol grubundaki öğrencilerden daha başarılı oldukları görülmüştür. Deney grubunun başarı puan ortalamasının tam öğrenme sınırı olarak kabul edilen 70 puana eriştiği söylenebilir. Deney grubundaki 11 (%22) öğrencinin puanı 70'in altında kalırken, geri kalan 38 (%78) öğrencinin ortalama puanı ise X ̅=83,68 olmuştur. Her iki grubun son test ve kalıcılık puanları arasında da anlamlı düzeyde farklılık görülmüştür. Grupların kalıcılık testi sonuçlarının karşılaştırılmasında, deney grubu öğrencilerinin puanlarının kontrol grubu öğrencilerinin puanlarından daha yüksek ve farkın anlamlı düzeyde olduğu görülmüştür. Tutuma ilişkin sonuçlara bakıldığında, tam öğrenme modelinin, öğrencilerin İslam Hukuku II dersine ilişkin tutumları üzerinde olumlu etkisi olduğu görülmüştür. Deney grubu öğrencilerinin İslam Hukuku II dersine ilişkin olarak tutum ölçeğinden aldıkları son test puanlarının, kontrol grubu öğrencilerine göre daha yüksek olduğu ve istatistiksel açıdan deney grubu lehine anlamlı düzeyde farklılık oluşturduğu görülmüştür. Kontrol grubundaki öğrencilerin İslam Hukuku II dersine ilişkin tutumlarında ise anlamlı düzeyde farklılık görülmemiştir. Elde edilen bulgular doğrultusunda internet tabanlı uzaktan eğitim programlarında tam öğrenme modelinin kullanılması önerilmiştir. Ayrıca benzer çalışmaların farklı dersler için yapılması ve sonuçların karşılaştırılmasının uzaktan eğitime katkı getirebileceği de ifade edilmiştir.