Vatandaşlık bağının güçlendirilmesinde sosyal hizmet ve yardımların önemi: Şırnak ili örneği

Tarihte ve günümüzde bütün ülkelerin hem kurulmasında hem de geliştirilip hayatta kalabilmesindeki temel etkenlerden birisi ülkelerin vatandaşlarıdır. Bir devletin kurucu unsuru olan bireyleri ortak bir payda üzerinde yaşamasını sağlayan ve diğer ülke devletlerindeki bireylerden ayıran hukuki dayanak vatandaşlık olgusudur. Dolayısıyla tüm durumlar karşısında ülkeler kendi varlıklarının temel unsuru olan vatandaşlarının haklarını koruma ve refahlarını sağlayıp geliştirmekle yükümlüdür. Bunun için de devletler kendi imkân ve kapasiteleri ile tecrübeleri dâhilinde vatandaşlarına yönelik sosyal hizmet ve sosyal yardım politikalarını hayata geçirmiştir. Bu bağlamda, doktora tez çalışmasının konusu; sosyal hizmet ve yardımların Şırnak ilinde yaşayan ve bunlardan faydalanan bireylerin vatandaşlık bağına etkisidir. Çalışmanın temel amacı Şırnak ili genelinde yürütülen sosyal hizmet ve yardımların yerel halkın vatandaşlık bağına olan etkisini tespit etmektir. Bu bağlamda bu hizmetlerin vatandaşlık bağına etkisi aidiyet, güven ve adalet boyutlarıyla ölçülerek değerlendirilmiştir. Bu amaç çerçevesinde yapılan bu çalışma hem nicel hem de nitel araştırma yöntemlerinden faydalanılarak hazırlanmıştır. Çalışmanın ana verileri, hazırlanmış olan 5'li likert ölçekli anketle toplanmış ve sahada gerçekleştirilen görüşme ve gözlem verileri ile desteklenmiştir. Daha sonrasında bu veriler SPSS programında analiz edilmiştir. Analiz sürecinde açıklayıcı faktör analizi, frekans analizleri ki kare bağımsızlık testi, bağımsız örneklem t testi, bağımlı örneklem t testi ve tek yönlü varyans analizi yöntemi testlerinden yararlanılmıştır. Yapılan analizler sonucunda sosyal hizmet ve yardımların vatandaşlık bağına etkisinde aidiyet ve güven boyutları yönünden anlamlı ilişkiler tespit edilirken adalet boyutu için anlamlı bir bağa rastlanılamamıştır. Dolayısıyla sosyal hizmet ve yardımların bireylerin vatandaşlık bağı üzerindeki olumlu etkileri belirli boyutlar açısından kabul edilebilir. Bu kapsamda sosyal hizmet ve yardımların vatandaşlara sunulması sürecinde her zaman hem nitelik hem de ihtiyaçlar açısından dinamik bir yapıda olması önem arz etmektedir. Anahtar Kavramlar: Sosyal Hizmet, Sosyal Yardım, Vatandaşlık, Sosyal Devlet, Şırnak