Venöz kan alma işlemi sırasında kullanılan metafor oyuncak ile hikayeleştirmenin çocukların korku ve kaygı düzeyine etkisi: Randomize kontrollü çalışma

Amaç: Bu araştırma, çocuklarda venöz kan almaya bağlı gelişen korku ve kaygıyı azaltmada metafor oyuncak ile hikâyeleştirmenin etkisini belirlemek amacıyla gerçekleştirilmiştir. Materyal ve Metot: Çalışma randomize kontrollü girişimsel bir araştırmadır. Araştırmanın örneklemini, 28 Kasım 2024 - 24 Şubat 2025 tarihleri arasında Akdeniz Üniversitesi Hastanesi Çocuk Kan Alma Ünitesi'ne başvuran 7-10 yaş aralığında 68 çocuk (girişim grubu: 34, kontrol grubu: 34) oluşturmuştur. Verilerin toplanmasında Çocuk Tanıtım Formu, Çocuk Korku Ölçeği ve Çocukların Duygularını Gösterme Ölçeği kullanılmıştır. Girişim grubuna venöz kan alma işlemi sırasında metafor oyuncak ve hikâyeleştirme teknikleri uygulanırken, kontrol grubuna herhangi bir girişim uygulanmamıştır. Verilerin analizinde SPSS 26.0 programı kullanılmış ve Ki-Kare testi, Paired Sample T Testi ve Independent Sample T Testi yapılmıştır. Bulgular: Girişim grubundaki çocukların Çocuk Korku Ölçeği ön test-son test toplam puan ortalamasının 2,71 ± 1,19, 1,71 ± 1,19 ve Çocukların Duygularını Gösterme Ölçeği ön test-son test puan ortalamasının 2,23 ± 0,59, 1,92 ± 0,64 olduğu bulunmuştur. Kontrol grubunun Çocuk Korku Ölçeği ön test-son test toplam puan ortlamasının 2,41 ± 1,26, 2,35 ± 1,25 ve Çocukların Duygularını Gösterme Ölçeği ön test-son test puan ortalamasının 2,56 ± 0,84, 2,39 ± 0,71 olduğu belirlenmiştir. Venöz kan alma sırasında metafor oyuncak ve hikâyeleştirme uygulanan girişim grubundaki çocukların kontrol grubundaki çocuklara göre korku ve kaygı puan ortalamalarında istatistiksel olarak anlamlı artış olduğu görülmüştür. Sonuç: Metafor oyuncak ile hikâyeleştirme yönteminin, venöz kan alma işlemi sırasında çocuklarda korku ve kaygıyı azaltmada etkili olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Anahtar Kelimeler: Çocuk, korku ve kaygı, metafor oyuncak, pediatri hemşireliği, venöz kan alma.