Büyük Zab nehri havzası için su değerlendirme ve planlama sistemi

Tezin amacı Kuzey Iraktaki büyük Zab Nehir havzası su kaynaklarının değerlendirilmesi ve planlamasının incelenmesidir. Bu çalışmada büyük Zab havzası için bir işletme stratejisi geliştirmek, uygulamaya tesir eden etkenlerin belirlenmesi de amaçlanmıştır. Havzada rekabet halinde olan su kullanıcılarının birbirine etkileri de belirlenmiş ve çözüm için bazı eylem planları ve stratejileri ele alınmıştır. Tez aynı zamanda IWRM politikalarının tatbikini engelleyen etkileri ele alan üst yönetim konularına da ışık tutmakta ve tamamlayıcı stratejileri kapsamaktadır. Bu çalışmada aynı zamanda su kullanım şekilleri ve suyun kirletilmesi ile ilgili mevcut yönetmeliklerin ve uygulamaların yeterli olmadığı tespit edilmiştir. Bu nedenle büyük Zab nehir planlama sisteminin ve planın optimum işletme politikasının belirlenmesi için WEAP modeli havzaya yönelik olarak uygulanmıştır. Bu planlamanın ana meselesi GZR sisteminin gelecekte artacak olan su ihtiyaçlarının nasıl karşılanacağı ele alınmıştır. Bu nedenle geçmişteki 33 yıllık debiler kullanılarak WEAP modeli ile optimum aylık su dağıtım politikaları simule edilmiş ve GZRB'nin performansı yeniden değerlendirilmiştir. Evsel, sulama suyu, ekolojik su ihtiyaçları farklı senaryolar için optimum simulasyon şeması oluşturulmuş ve uygulanmıştır. Bu çalışmada 1980'li yıllarda yapılmış olan planlama çalışmalarındaki resmi rakamlarla karşılaştırmalar yapılmıştır. Bu karşılaştırmalar sonucunda 2032 Ağustos ayında yıllık ortalama su arzının 368.1 MCM olduğu görülmüştür. Buna göre mevcut şartlarda su ihtiyacının karşılanamayacağı anlaşıldığından, Bekhme Baraj inşaatının tamamlanması önerilmektedir.