XIX. ve XX. yüzyıl Şadiye Ulusoy ve Cüneyt Ayral'a ait koleksiyonlardaki iç giyim örneklerinin incelenmesi

Türk giyimi yüzyıllarca kesim özelliği açısından geleneksel anlayış ile devam etmiş, 17. yüzyıldan itibaren batıdan gelen etkilere paralel olarak, işleme teknikleri ve bazı süsleme özellikleri açısından etkilenmeye başlamıştır (Görünür, 2010: 17). Tanzimat ve Meşrutiyet ile Batılaşma dönemine girilmiş bu dönemle birlikte giyim-kuşamda gözlenebilir bir değişim yaşanmıştır. Osmanlı İmparatorlu'nda yabancı mamüllerin kullanılmasının artışı, Avrupalı devletlerle ticari anlaşmaların yapılması, ithal ürünlerin girişi, yabancı sermayeli yatırımların başlaması, demiryollarının açılması ve stabilize karayoluyla bağlantıların sağlanmasına ulaşımda devrimsel gelişmelerin yaşanmasına bağlıdır. Avrupai tarzın yaygınlaşmasındaki en büyük etken bu kıyafetleri dikmek için gereken tüm malzemelerin yurtdışından sağlanıyor olmasıdır. Bununla birlikte Beyoğlunda gayri-müslümlere ait mağaza ve terzi atölyeleri bulunmaktaydı. "Bu mağazalarda Avrupa'dan getirilmiş olan kumaşlar, harçlar, eldiven, şemsiye gibi aksesuarlar, çoraplar, iç çamaşırları satılmaktadır" (Görünür, 2010: 27). Meşrutiyet ve sonrasında Cumhuriyet dönemi ile birlikte kadınlara özel birçok dergi ve gazete yayını basılmıştır. Bu yayınlarda Avrupai kadınların nasıl giyindikleri, iç çamaşırı reklamları gibi yazılar bulunmaktadır. 19. yüzyılın son çeyreğinde tamamen Batılı özellikler taşıyan giysileri modanın merkezi Paris'e ısmarlayan saray kadınları, Paris'ten gelen model sayfaları üzerine, terzilere sipariş vermişlerdir (Özer, 2009: 337). Osmanlı ve Cumhuriyet Türkiye'sinde Avrupa'ya özgü bir hayat üslubu bu şekilde Türk kadınına sunulmuştur. Geleneksel olan iç giyim yerini özellikle İstanbul ve çevresinde Avrupai tarz iç giyime bırakmıştır. Batılaşma ile birlikte kadın iç giyim alışkanlıklarının nasıl etkilediğinin, toplamda 19. ve 20. yüzyıla ait yüzlerce parçadan oluşan Şadiye Ulusoy ve Cüneyt Ayral koleksiyonlarının envanterlerinin çıkartılıp, bu döneme ait özelliklerin belirlenmesi amaçlanmıştır.