Yabancı dil olarak Türkçe öğrenicilerinin yazma becerilerinde açımlama teknikleri (B1 düzeyi)

Bu araştırmanın amacı yabancı dil olarak Türkçe öğrenicilerinin B1 düzeyinde yazma becerilerinde açımlama tekniklerini kullanabilme durumlarını betimlemektir. Bu çalışmada, nitel araştırma yöntemlerinden betimsel tarama modeli kullanılmıştır. Araştırmanın konusu yabancı dil olarak Türkçe öğrenicilerinin açımlama tekniklerini kullanımlarını betimlemek olduğundan bu durum kendi koşulları içinde ve olduğu gibi tanımlanmaya çalışılmıştır. Bu çalışmaya Dokuz Eylül Üniversitesi Dil Eğitimi Uygulama ve Araştırma Merkezinde (DEDAM) 2016-2017 Öğretim yılında Türkçe Hazırlık B1 sınıfında Türkçe öğrenen 21-30 yaş arası 86 öğrenici katılmıştır. İzmir Yabancılar için Türkçe B1 ders kitabında yer alan 25 tümceden oluşan bir metin kısaltılarak veri toplama aracı olarak kullanılmıştır. Elde edilen bilgiler içerik analizi yöntemi kullanılarak değerlendirilmiştir. Değerlendirme birimi olarak "tümce" alınmıştır. Bu çalışmanın bulgularından elde edilen sonuç öğrenicilerin yazma etkinliklerinde bilinçli olarak bir açımlama tekniği kullanmadıklarıdır. Özellikle açımlama yaparak yazmaları istenen bir metinde yeniden ifade etmede genellikle sözcüksel açımlama yaptıkları ya da dilbilgisel biçimleri sözcük ile açımladıkları görülmüştür. Sözcüksel açımlamada da büyük oranda eş/yakın anlamlı sözcük kullanımını tercih ettikleri görülmüştür. Genel olarak öğrenicilerin öğrendiklerini açımlama konusunda yeterli oldukları söylenebilir. Bu da okuduğunu anlama, anlamlandırma ve aktarabilme konusunda yeterli olduklarını göstermektedir. Anahtar Kelimeler: Açımlama, strateji, dilsel beceriler, okuma, yazma