Yabancı dil olarak Türkçe öğretimi ders kitaplarında zarf öğretimi

Bu çalışma, yabancılar için Türkçe ders kitaplarının zarfların öğretimi açısından değerlendirmesini yapmak, yabancılar için Türkçe ders kitaplarında zarfların öğretiminin nasıl yapıldığını, düzeylere göre hangi zarf türlerinin öğretildiğini, örneklem olarak ele alınan kitap setlerinin zarfların öğretimi açısından paralellik taşıyıp taşımadığını belirlemek amacıyla yapılmıştır. Nitel araştırma desenlerinden temel nitel araştırmaya dayanan bu çalışmada veri toplama yöntemi olarak doküman incelemesi kullanılmış, elde edilen verilerin analizinde ise içerik analizi gerçekleştirilmiştir. Bu çalışmanın kapsamını yabancılara Türkçe öğretmek amacıyla hazırlanmış Yedi İklim Yabancılar İçin Türkçe Ders Kitapları, Yeni Hitit Yabancılar İçin Türkçe Ders Kitapları ve Gazi Üniversitesi Yabancılar İçin Türkçe Dil Bilgisi Kitaplarının A1, A2, B1, B2, C1 düzeyleri oluşturmaktadır. Bu kaynaklar verilerin toplanması esnasında ilgili üniversitelerin TÖMER kurumlarından temin edilerek zarfların öğretimi açısından incelenmiştir. Çalışmanın sonucunda Yedi İklim ve Yeni Hitit ders kitaplarında doğrudan zarfları ele alan etkinliklerin sınırlı olduğu görülmüştür. Zarflar daha çok diğer dil bilgisi konuları öğretilirken oluşturulmuş veya yer almıştır. Yer-yön zarfları açısından bakıldığında yer–yön bildiren ifadeler durum ekleriyle birlikte isim tamlaması kurularak yer almıştır. Durum zarfları ise -olasılık zarfları dışında- genelde eşitlik eki, zarf fiil ekleri gibi konular sarmalında yer almıştır. Ayrıca miktar zarflarına çok az yer verildiği görülmüştür. Gazi Üniversitesi yabancılar için Türkçe dil bilgisi ders kitaplarında zarflara ayrıntılı bir şekilde yer verilmiş ancak zarflar geleneksel bir yaklaşımla konu bağlamında ele alınmıştır. Ele alınan tüm setlerde ise en çok zaman zarflarına yer verilmiştir. Anahtar Sözcükler: Yabancı dil olarak Türkçe öğretimi, ders kitapları, zarf, zarf çeşitleri.